Blog Feed

Posted in Վրացերեն

Վրացերեն

Սննդային շիպցի-մաշա

Ձիու պոչ-ձուա

Օձ-գվելի

Կատաղած-ավի

Մթություն-սիբնելես

Մութ-բնելա

Ջուր-ծղալի

Անանուն-սափխելո

Մաստակ,ծամոն-կեվի

Գլուխ-թավի

Ցորենի ճյուղ-թավթավի

Դայակ-ձիձա

Կնչում եմ-վեձախի

Կնչում ես-էձախի

Կնչում է-էձախիս

Սոված եմ -մշիա

Սոված ես-գշիա

Սոված է-շիա

Վախենում եմ-մեշինիա

Վախենում ես-գիշինիա

Վախենում են-էշինիա

Առավոտյան-դիլիթ

Առաոտ-դիլա

Posted in Անգլերեն

Money

I imagine my life without money because the world is managing money right now. I can personally, and I can’t say about others. For me, life without money is my vision. I wish all people would be If there was no money everywhere, and no one knew about it, life in the world would be brighter and free of battles.

Posted in Պատմություն

Արցախի հանրապետություն(Պատմությունը)

Արցախի մասին առաջին վկայությունները պահպանվել են Ազոխի, Ծծախաչի, Հունոտի, Խորաձորի քարանձավներում և վերաբերում են հին քարի դարի ժամանակահատվածի աշելյան մշակույթին (մոտ 500-100 հազար տարի առաջ)։ Մարդու էվոլյուցիայի հարցերի պարզաբանման առումով բացառիկ արժեք ունի Հադրութի շրջանի Որվանի քարայրում հայտնաբերված Նեանդերթալյան մարդու ծնոտը։ Բրոնզի և երկաթի դարաշրջաններին վերաբերող դամբարանների, բնակատեղիների (Ստեփանակերտ, Խոջալու, Ամարաս, Մադաղիս, Խաչենագետի, Իշխանագետիհովիտներ) պեղումները հավաստում են, որ այս տարածքը պատկանում է մ.թ.ա. 5-3-րդ հազարամյակներում ձևավորված Կուր-Արաքսյան մշակութային շերտին։ Առավել կարևոր են մ.թ.ա. 3-րդ հազարամյակով թվագրող Ստեփանակերտի և Խաչենագետի հովտի եզակի դամբարանաբլուրները, որոնք հնդեվրոպացիների հնագույն գործունեության առաջին վկայություններից են։

Posted in Հասարակագիտություն

ՀՀ օրենքը երեխայի իրավունքների մասին

Երեխաների իրավունքների մասին կոնվենցիան ընդունվել է Միավորված Ազգերի Կազմակերպության կողմից (ՄԱԿ) 1989թվականի նոյեմբերի 20-ին,իսկ Հայաստանի Հանրապետության համար ուժի մեջ է մտել 1993 թվականի հուլիսի 22-ից: Կոնվենցիայի անդամ են Վատիկանը, Պաղեստինը և ՄԱԿ-ի բոլոր մասնակից պետությունները,բացի ԱՄՆ-ն, որովհետև այն արգելում է երեխաների մահապատիժը, և Սոմալին,որովհետև նա այլևս չունի կազմակերպված պետական  համակարգ։

Միավորված ազգերի կազմակերպությունը Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրում հռչակել է, որ երեխաներն ունեն հատուկ հոգածության և օժանդակության իրավունք,  երեխան իր անհատականության լիակատար և բազմակողմանի զարգացման համար պետք է մեծանա ընտանեկան միջավայրում, երջանկության, սիրո և ըմբռնման մթնոլորտում։

Երեխան լիարժեք կերպով պետք է նախապատրաստվի հասարակության մեջ անհատական կյանքով ապրելուն և դաստիարակվի Միավորված ազգերի կազմակերպության Կանոնադրության մեջ հռչակված իդեալների և հատկապես խաղաղության, արժանապատվության, հանդուրժողականության, ազատության, հավասարության և համերաշխության ոգով։

Երեխային այդպիսի հատուկ հոգածություն տրամադրելու անհրաժեշտությունը նախատեսված է Երեխայի իրավունքների 1924թ. Ժնևի հռչակագրում և 1959թ. նոյեմբերի 20-ին Գլխավոր ասամբլեայի ընդունած Երեխայի իրավունքների հռչակագրում և ճանաչված է Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրում։

Ըստ Երեխայի իրավունքների հռչակագրի՝ «երեխան, նկատի ունենալով նրա ֆիզիկական և մտավոր անհասունությունը, կարիք ունի հատուկ պաշտպանության և հատուկ հոգատարության։

Երեխայի իրավունքների կոնվենցիան, ՄԱԿ-ի միջազգային իրավական փաստաթուղթ է, որը սահմանում է երեխաների իրավունքները մասնակից պետություններում։Երեխայի իրավունքների կոնվենցիան պարտադիր բնույթ ունեցող առաջին և հիմնական միջազգային-իրավական փաստաթուղթն է, որը նվիրված է երեխայի իրավունքների լայն շրջանակին։ Փաստաթուղթը կազմված է 54 հոդվածից, որոնք մանրամասնում են մինչև 18 տարեկան (եթե տեղական օրենքով նա ավելի վաղ չի ճանաչվում չափահաս)։

  • 1-4 հոդվածները սահմանում են «երեխա»հասկացությունը, հաստատում են երեխաների հետաքրքրությունների առաջնահերթությունը և մասնակից պետությունների պարտավորվածությունը միջոցներ ձեռնարկել Կոնվենցիայով ամրագրված իրավունքների առանց տարբերակման իրականացումը։
  • 5-11 հոդվածները սահմանում են կյանքի, անվան, քաղաքացիության, իր ծնողներին իմանալու, ծնողական խնամքի և անբաժանելիության իրավունքները և երեխաների հանդեպ ծնողների իրավունքները և պարտավորվածությունները։
  • 12-17 հոդվածներն արտահայտում են երեխաների իրավունքներն արտահայտել իրենց հայացքները, կարծիքը, ունենալ մտքի, խղճի, կրոնի, կազմակերպություններին և կրոններին անդամակցության, խաղաղ հավաքներին մասնակցության ազատություն, մասնակցել տեղեկատվության տարածմանը։
  • 18-27 հոդվածները բնորոշում են պետությունների պարտավորությունները օգնել ծնողներին և օրինական խնամակալներին, ինչպես նաև պաշտպանել երեխաներին իրենց խնամող անձանց կողմից կոպիտ վերաբերմունքից, ընտանեկան միջավայրից զրկված կամ որդեգրված, մտավոր կամ ֆիզիկական արատներով, փախստական երեխաների իրավունքները, առողջապահության, սոցիալական ապահովվածության և զարգացման համար անհրաժեշտ կենսամակարդակի իրավունքները։
  • 28-31 հոդվածներն ամրագրում են երեխաների կրթության, մայրենի լեզուն և մշակույթը կիրառելու, իր կրոնը դավանելու, հանգստի և ժամանցի իրավունքները։
  • 32-36 հոդվածները սահմանում են պետության պարտավորությունը պաշտպանելու երեխաներին շահագործումից, թմրանյութերի անօրինական օգտագործումից, պղծումից, երեխաների առևանգումից և առևտրից։
  • 37-41 հոդվածները արգելում են մինչ 18 տարին լրանալը կատարած հանցագործությունների համար մահապատժի և ցմահ բանտարկության կիրառումը, արգելում են տանջանքները և երեխաներին ստորացուցիչ պատիժների կիրառումը, սահմանում են երեխայի իրավունքը հանցագործություններում նրան մեղադրելու և ազատազրկելու ժամանակ, ինչպես նաև երեխաների պաշտպանության իրավունքը զինված հակամարտությունների և պատերազմների ժամանակ։ Պետությունները պարտավորվում են ձեռնարկել միջոցներ՝ ուղղված անտեսված, շահագործման կամ չարաշահվող զոհ-երեխաների վերականգմանը և սոցիալական վերաինտեգրմանը և իրավունք են վերապահում պաշտպանել երեխայի իրավունքներն առավել բարձր մակարդակով, քան նախատեսված է Կոնվենցիայով։
  • 42-45 հոդվածները ներկայացնում են Երեխայի իրավունքների պաշտպանության կոմիտեն, նրա կառուցվածքը, գործառույթները, իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև պարտադրում են պետություններին տեղեկացնել երեխաներին և մեծահասակներին Կոնվենցիայի սկզբունքների և դրույթների մասին։
  • 46-54 հոդվածները ցույց են տալիս պետությունների կողմից Կոնվենցիայի դրույթների պահպանման խնդիրների ընթացակարգային-իրավական լուծումները։ Ի տարբերություն ՄԱԿ-ի շատ կոնվենցիաների՝ Երեխայի իրավունքների պաշտպանության Կոնվենցիան բաց է ստորագրության բոլոր երկրների համար, այդ իսկ պատճառով դրան կարողացավ անդամակցել ՄԱԿ-ի անդամ չհանդիսացող Սուրբ աթոռը:
Posted in Հասարակագիտություն, Uncategorized

Հաշմանդամների իրավունքները

Հոդված 1

<< Սույն Կոնվենցիայի նպատակն է աջակցել, պաշտպանել և ապահովել հաշմանդամություն ունեցող անձանց` լիարժեքորեն և հավասարապես օգտվել մարդու իրավունքներից և հիմնարար ազատություններից, ինչպես նաև ապահովել հարգանքը նրանց արժանապատվության նկատմամբ: Հաշմանդամություն ունեցող անձինք են համարվում նրանք, որոնք երկար ժամանակ տառապում են ֆիզիկական, հոգեկան, մտավոր և նյարդային հիվանդություններով, որոնք տարբեր արգելքների հետ փոխազդեցության արդյունքում կարող են խոչընդոտել, որ նրանք լիակատար և արդյունավետ մասնակցեն հասարակական կյանքին մյուսների հետ հավասար հիմունքներով: >>

Նպատակը այն է, որ հաշմանդամներն էլ ունենան այնպիսի իրավունքներ, ինչպես և մյուս մարդիկ։ Այնպես անել, որ նրանց կյանքը ավելի հեշտանա, պաշտպանել նրանց և նրանց իրավունքները։ Նրանք էլ ունեն նույն ազատությունը ու պարտականությունները (իրենց կարողություններից կախված)։ Հաշմանդամ երեխաները պետք է գնան նույն դպրոցները ինչ և մյուս երեխաները և սովորեն այնտեղ։ Եթե հաշմանդամին բուժում է հարկավոր՝ այն պետք է լինի անվճար։ Նրանք պետք է ստանան նորմալ թոշակ և եթե իվիճակի են աշխատել՝ նրանց աշխատանքով ապահովել։

Posted in հայոց լեզու

316-320

Վարժ.316

Դիմադրել մտքին, դիմադրել ճնշմանը, դիմադրել հեռանալու,դիմադրել առաջանալուն, դիմադրել մոռանալու։

Խուսափել մտքից, խուսափել ճնշումից, խուսափել հեռանալուց, խուսափել առաջանալուց, խուսափել մոռանալու։

Վարժ.317

Ա´յ աղվեսներ, ձեռք քաշեք ձեր պոչերից, որովհետև դրանք ավելորդ բեռ են ձեզ համար:
Ութ տարի մնացի այդ երկրում, քանի որ այնտեղ ապրում էի սիրելիիս հետ:
Բոբն արագ վազեց հանդերձանքի կույտի մոտ, որպեսզի իրեն հարմար հանդերձանք գտնի:
Նա ուժ հավաքեց, որպեսզի կարողանա առաջ գնալ իր մասնագիտության մեջ:

Վարժ.318

  1. Հայրն ու մայրը ողջունեցին մեզ համբուրեցին շնորհավորեցին իրար:
  2. Հայրն ու մայրը ողջունեցին մեզ համբուրեցին, շնորհավորեցին իրար:
  3. Հայրն ու մայրը ողջունեցին մեզ, համբուրեցին շնորհավորեցին իրար։
  1. Հայաստանը ուր որոշել էր գնալ մանուկ հասակից չէր տեսել:
  2. Հայաստանը ուր որոշել էր գնալ, մանուկ հասակից չէր տեսել:
  3. Հայաստանը ուր որոշել էր գնալ մանուկ հասակից, չէր տեսել:
  1. Նրանց ոտների տակ մի պահ մթագնում էին ձորերը անտառները սևանում էին ամպերի արանքում բեկբեկված շողերի փայլի մեջ:
  2. Նրանց ոտների տակ մի պահ մթագնում էին ձորերը անտառները, սևանում էին ամպերի արանքում բեկբեկված շողերի փայլի մեջ:
  3. Նրանց ոտների տակ մի պահ մթագնում էին, ձորերը անտառները սևանում էին ամպերի արանքում բեկբեկված շողերի փայլի մեջ:
  1. Խաղաղ գիշերվա մեջ թույլ լույս արձակելով երկու աստղ էր պլպլում Ծիծեռնավանքի ծուռ խաչի վրա:
  2. Խաղաղ գիշերվա մեջ թույլ լույս արձակելով, երկու աստղ էր պլպլում Ծիծեռնավանքի ծուռ խաչի վրա:
  3. Խաղաղ գիշերվա մեջ թույլ լույս արձակելով երկու աստղ էր պլպլում, Ծիծեռնավանքի ծուռ խաչի վրա:
  1. Ծովափին կանգնած աղջիկը հայացքը հառել էր հեռու հորիզոնին:
  2. Ծովափին կանգնած աղջիկը, հայացքը հառել էր հեռու հորիզոնին:
  3. Ծովափին կանգնած, աղջիկը հայացքը հառել էր հեռու հորիզոնին:


Վարժ.320

Ա. Հնդկաստանում Հունդեր անունով մի գյուղ կա, որտեղ ծխելը ոչ միայն արգելվում է, այլև պատժելի (պատժվել): Գյուղացիներից ո´վ էլ լինի (լինել), եթե ծխախոտը կամ ծխամորճը բերանին բռնվի (բռնվել)կտուգանվի (տուգանվել): Սակայն վերջին տարիներին Հունդեր գյուղում միայն մի դեպք է եղել (լինել), որն արժանացել է (արժանանալ) պատժի: Բնակիչներն արդեն վարժվել էին (վարժվել) այն մտքին, որ ծխողներն իրենց գյուղում տեղ չունեն (չունենալ): Հնաբնակները պատմում են, որ ծխելու սովորություն չունենալը շատ վաղուց է սկիզբ առել (սկիզբ առնել) և սերնդից սերունդ փոխանցվել է (փոխանցվել): Այժմ ոչ ոք չի հիշում (չհիշել), թե ե´րբ և ի´նչ պատճառով է առաջացել (առաջանալ) այդ լավ սովորույթտը:

Բ. Հնդկաստանում Հունդեր անունով մի գյուղ կար, որտեղ ծխելը ոչ միայն արգելվում էր, այլև պատժվում էր (պատժվում): Գյուղացիներից ո´վ էլ լիներ (լինել), եթե ծխախոտը կամ ծխամորճը բերանին բռնվեր (բռնվել)կտուգանվեր (տուգանվել): Սակայն վերջին տարիներին Հունդեր գյուղում միայն մի դեպք կար (լինել), որն արժանացել էր (արժանանալ) պատժի: Բնակիչներն արդեն վարժվել էին (վարժվել) այն մտքին, որ ծխողներն իրենց գյուղում տեղ չունեին (չունենալ): Հնաբնակները պատմում են, որ ծխելու սովորություն չունենալը շատ վաղուց սկիզբ էր առել (սկիզբ առնել) և սերնդից սերունդ փոխանցվել էր (փոխանցվել): Ոչ ոք չէր հիշում (չհիշել), թե ե´րբ և ի´նչ պատճառով էր առաջացել (առաջանալ) այդ լավ սովորույթտը:

Posted in Հասարակագիտություն, Հեռավար ուսուցում

Աշխարհի խոհանոցներ

Ասիական խոհանոց․

Ասիական խոհանոցը (Արևելյան Ասիայի խոհանոց) ընդհանուր տերմին է, որն օգտագործվում է, որպես կանոն, Արևելյան, Հարավային և Հարավարևելյան Ասիայի խոհանոցների ընդհանուր անվանումով: Խաղաղ օվկիանոսի կղզիների երկրների խոհանոցները սովորաբար ներառված չեն այս հայեցակարգում, ինչպես նաև Ասիայի մյուս շրջանների `արևմտյան և կենտրոնական Ասիայի խոհանոցները:

Ասիական խոհանոցի հիմնական արտադրանքներից մեկը բրինձն ու արիշտանն են: Ասիական խոհանոցը բնութագրվում է համեմունքների, կծու ուտեստների, յուղայնությամբ ուտեստների, սոյայի արտադրանքների առատությամբ: Խոհարարության ամենատարածված ձևերից մեկը երկնքում տապակելն է:

Ասիաում ամեն ինչ սիրում են որպեսզի լիլի կծու,և ուտեստները մատուցվեն ինչ-որ թանձրուկով։Ինչպես չինացիները և մի քանի այլ երկրացիներ,ազիացիները նույնպես ուտում են փայտիկներով։Ազիացիները շատ են ուտում ծովամթերք և բրինձ։Ազիական սեղանի հիմնական բաղադրիչները
Բրինձից պատրաստված բրինձն ու մակարոնեղենը, շատ բանջարեղենով և խոտաբույսերով, կազմում են վիետնամական խոհանոցի հիմքը: Ձկները, ծովամթերքները, կենդանիների գրեթե բոլոր ուտելի տեսակները, ինչպես նաև միջատների որոշ տեսակներ ապահովում են վիետնամական խոհանոցի բազմազանությունն ու հարստությունը:

Картинки по запросу "aziacki kuxni"
Картинки по запросу "aziacki eda"

Աֆղանական խոհանոց

Աֆղանական խոհանոցը հիմնականում կազմված է ցորենից, գարուց, բրնձից և եգիպտացորենից։ Բացի այդ շատ տարածված են մրգերն ու բանջարեղենը, ինչպես նաև կանթամթերքը՝ կաթ, մածուն և շիճուկ։ Քաբուլի փլավը Աֆղանստանի ազգային ուտելիքն է։ Ազգի խոհարարական յուրահատկություններն արտահայտում են նրա էթնիկ և աշխարհագրական բազմազանությունը։ Աֆղանստանը այժմ հայտնի է իր բարձրորակ նռներով, խաղողով և քաղցր սեխով։

Աֆղանական խոհանոցի ամենահայտնի ուտեստները։

Ղրղզստան ղրղզական խոհանոց

Բեշբարմակբիշբարմակ  կամ բեսբարմակ թյուրքալեզու ժողովուրդների ավանդական միս-խմորային ուտեստ։ Բեշբարմակը պատրաստվում է, որպես կանոն, տոների կամ պատվավոր հյուրերին ընդունելու կապակցությամբ։

Ընդհանուր առմամբ, ուտեստն իրենից ներկայացնում է մանրացրած խաշած միս  լապշայի հետ միասին` պատրաստման տեխնոլոգիաների և մատուցման որոշ առանձնահատկություններով, ինչը թույլ է տալիս ստանալ հենց այս ուտեստին հատուկ համային որակ։ Միսը մանրացնելու այս ավանդույթն ունի առանձնահատուկ նշանակություն եւ հնագույն արմատներ։ Սա տանտերերի հարգանքի նշանն է հյուրերին, հատկապես ակսակալներին (նրանք դժվարանում են մեծ կտորները ծամել)։ Որքան շատ է մանրացրած միսը, այնքան լավ. եթե բեշբարմակի մեջ միսը շատ չէ մանրացրած, ապա դա ընկալվում է որպես անհարգալից վերաբերմունք հյուրերին, կամ, պարզապես, որպես բեշբարմակ եթել չիմանալ։

Ժամանակակից Ղազախստանում բեշբարմակի տակ սխալմամբ հասկանում են   ղազախական ուտեստը («միս ղազախական ձևոց»)։ Բեշբարմակ է համարվում  նարին ուտեստը, ինչպես դա արվում է Ղրղզստանում, քանի որ նարինը պատրաստվում է մանրացրած եփած մսով, որը բեշբարմակի պարտադիր բաղադրամասն է։

Картинки по запросу "Ղրղզստան ղրղզական խոհանոց"

Սա իրենց ամենահաըտնի ուտեստն է։

Հայկական խոհանոց

Մեր հայկական խոհանոցը շատ բազմատեսակ է,հարուստ շատ համեղ տարբեր ուտեստներով։Ինձ թվում է որ չկա այնպիսի մարդ ով այցելել է հայաստան համտեսած չլինի հայկական ուտեստներ և իհարկե հայկական խորովախը։Օրինակ իմ ամենասիրելի ուտեստները՝ Դոլման,Խորովածը,Ժինգյալով հացը,Իշլի քյուֆտան,Կաթնապուրը, Իշխան ձուկը և իհարկե մեր մեծերի թխած թարմ Հացն ու Լավաշը։

Ազգային խոհանոցն ազգային մշակույթի բաղադրատարրն է, որն իր մեջ պահում է ոչ միայն ժողովրդի պատմությունը, այլ նաև նրա հոգեկերտվածքը, ոգին ու բնավորությունը։

Հայաստանի խոհարարական ավանդույթները սկիզբ են առնում պատմության խորքից։ Հայտնի է, որ հայերը խմորման և հացաթխման մասին պատկերացում են ունեցել դեռևս 2500 տարի առաջ։ Հայկական հացը՝ լավաշը, 2014թ. ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում։

Հայկական հացը՝ լավաշը, 2014թ. ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցանկում
Հց,Լավաշ

Հայկական խոհանոցում լայնորեն օգտագործվում է նաև ձուկը, գլխավորապես իշխանը։ Իշխանից պատրաստված կերակուրները կզարմացնեն իրենց բազմազանությամբ և համերի հարստությամբ։ Ձուկը խաշում են, շոգեխաշում լավաշի մեջ, պարզապես տապակում, շամփրի քաշում, խորովում ածխի վրա, թխում պերգամենտե թղթի մեջ փաթաթած։ Այն նաև լցոնում են։

Картинки по запросу "հայկական խոհանոց իշխան"
Իշխան
Իշլի քյուֆթա
Իշլի քյուֆթա

Մածունը և դրանով պատրաստված կերակուրները բարձր են գնահատվում հայ ժողովրդի կողմից։ Դրանք օգտագործում են նաև որպես առանձին կերակուր, հաճախ մածունն ու կաթնեղենն օգտագործում են որպես համեմունք կամ հիմնական կերակրի հավելում։

Հայկական խոհանոցի կերակրացանկում հսկայական տեղ է զբաղեցնում պանիրը։ Այն պարտադիր է հայկական սեղանի համար։ Հայկական պանիրներն աչքի են ընկնում վառ արտահայտված համ ու հոտով։ Զարգացած է ընտանեկան պանրագործությունը, որը կարող է հպարտանալ պանիրների հարուստ տեսականիով։

Հայկական ազգային խոհանոցում կարևոր դեր ունի բանջարեղենը։
Կաթնապոր(Սպաս)
Ժենգյալով հաց
Картинки по запросу "հայկական խոհանոց"
Խորոված
Картинки по запросу "հայկական խոհանոց"
Картинки по запросу "տոլմա մի քանի տեսակ"
Դոլմա,Տոլմա

Իսկ հիմա կներկայացնեմ Հայկական քաղցրավենիքները։Դրանք հնարավոր են շատ են բայց ես կներկայացնեմ ամենա տարածվածները և ամենա համեղները։(Ալանի,ածիկ,գաթա,ղափամա)։

Картинки по запросу "հայկական  քաղցրավենիքներ"
Հայկական համեղություններ
Картинки по запросу "փախլավա"
Փախլավա

Ալանի, արևելյան քաղցրավենիք, հայկական խոհանոցում թելի վրա շարված և արևի տակ չորացված առանց կորիզների դեղձերն են, որոնք լցոնված են շաքարավազով համեմված հունական ընկույզի ծեծած միջուկով, դարչինով և հիլով։ Ալանի պատրաստում են նաև չորացրած թզից և սպիտակ տեսակի չհասած ծիրաններից։ Հանդիպում են նաև սև սալորից, տանձից և լոլիկից պատրաստված արտասովոր ալանիների տարբերակներ։

Yerevan Market (5211865578).jpg

Պատրաստում

Պատրաստման համար նախատեսված դեղձերը պետք է լինեն հասած և պինդ։ Պտուղը մաքրում են կեղևից և 1-ից 2 ժամ ծխահարում են ազոտով, հետո շարում են արևի տակ։ Հունական ընկույզի միջուկը ծեծում են հավանգի մեջ, հետո խառնում շաքարավազի և համեմունքների հետ (սովորաբար օգտագործում են աղացած դարչին և հիլ, հնարավոր է ավելացնեն նաև քիչ քանակությամբ մեղր)։ Երբ դեղձերը չորանում և կուչ են գալիս, զգուշությամբ նրանցից հանում են կորիզները և դրանց տեղը լցնում են ընկուզային միջուկը։ Չորացած միրգը պետք է այնպես լցոնել, որ մրգի պատերը չվնասվեն և մրգի արտաքին բոլոր ծռմռված հատվածները հարթեցվեն։ Որպեսզի միջուկը չթափվի, դեղձի ծայրերն ամուր կսմթում են։ Հետո դեղձը մի փոքր սեղմում են, շարում են թելի վրա և կախում են՝ վերջնական չորացման համար։ Քանի որ քաղցրավենիքը խոնավություն չի սիրում, ուստի այն պահում են մութ և չոր տեղում։ Ալանի կարելի է պատրաստել նաև նախապես չորացրած ծիրաններից, բավական է դրանց վրա լցնել տաք ջուր և թողնել մոտ մեկ ժամ, որից հետո լցոնել ընկույզի միջուկով։ Ալանին լավ է պահպանվում, այն սովորաբար ձմռանն են ուտում։ Խաչատուր Աբովյանի «Վերք Հայաստանի» վեպում հիշատակվում է որպես բարեկենդանի նվեր։

Գաթա

Գաթա , հայկական ազգային հրուշակեղեն, որը տարածում ունի ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ հայկական սփյուռքում: Այս ճարպային խմորեղենը, ի դեմս այլ հայկական և վրացական ուտելիքների, Վրաստանի ադրբեջանցիների շնորհիվ տարածում է գտել նաև ժամանակակից Ադրբեջանում : Պատահական չէ, որ ադրբեջանական խոհանոցում առկա չորս տարատեսակներից (Բաքվի, Ղարաբաղի, Գանձակի, Նախիջևանի) երեքը կոչված են հայկական տարածքների անուններով:

Картинки по запросу "հայկական  քաղցրավենիքներ"

Ղափամա

Ղափամա, խափամա, հայկական կերակուր։ Առավել հաճախ պատրաստվում է Ամանորի և Սուրբ Զատիկի կապակցությամբ։

Պատրաստում

Պատրաստում են դդումով․ կեղևը մաքրում են, վերևի մասը կափարիչանման կտրում, կորիզները հանում, մեջը լցնում խաշած բրինձ, չամիչ, յուղ, մեղր և համեմունք։ Եփում են կավե ամանի մեջ՝ թոնրում, փռում։

Ղափաման եփում են նաև մսով․ գառան կամ ուլի փորի մեջ ձավարի, սոխի և ռեհանի հետ խառնած միսը մոտ 5-6 ժ եփում են բերանը խուփով ծածկած և շուրջը խմորով ծեփած (գոլորշին դուրս չգալու համար) կճուճի մեջ՝ թոնրում։

Եվ իհարկե այս ամենը նրանք ուտում են Հայկական գինով։

Չինական խոհանոց

Չինական խոհանոցը ներառում է Չինաստանի շրջանների խոհանոցը, ինչպես նաև` չինական սփյուռքի խոհարարական սովորույթները: Չինական խոհանոցի պատմությունը սկսվում է նեոլիթից, ժամանակի ընթացքում տարբեր շրջաններում հայտնվեցին սեփական նախընտրություն` կլիմայից և պալատական նորաձևությունից կախված: Ժամանակի ընթացքում չինական խոհանոցում ներառվում են արտասահմանյան բաղադրամասեր և ուտելիքի պատրաստման սովորույթներ: Կան յուրահատուկ խոհարարական հատկություններ` բնորոշ տարբեր խավի և ազգության մարդկանց համար: Չինական խոհանոցի ավելի հայտնի ճաշատեսակներ են` պեկինյան բադ, դիմսամ, տապակած բրինձ, հարյուրամյա ձու, կրիայով ապուր:

Արևմուտքում սուր քննադատության է արժանացել ուտեստում շան և կատվի մսի օգտագործման չինական ավանդությունը։

Картинки по запросу "չինական խոհանոց"
Картинки по запросу "չինական խոհանոց"

Ամերիկյան խոհանոց

Ամերիկյան խոհանոց, բազմազան ոճերով պատրաստած ուտելիք ԱՄՆ-ում: Սկսելով բրիտանական խոհանոցի 17 – 18-րդ դարերի ավանդույթներով, խառնվելով բուն ամերիկյան հնդկացինների խոհանոցային ավանդույթների հետ (ուտեստներ եգիպտացորենից, բատատից, թխկու մրգահյութից և այլն) ստեղծվեց ամերիկյան խոհանոցը: Այն նշանակալից չափով փոփոխվել է վերջին երեք հարյուրամյակներում, տարբեր ներգաղթյալների զուգորդությամբ, ամերիկյան խոհանոցը խառնվելով ամբողջ աշխարհի խոհանոցների հետ այն դարձավ համաշխարհային խոհանոց: Ամերիկյան ուտեստներ են դարձել գերմանական համբուրգերները և նրբերշիկները, իտալական պիցցան և պաստան, ճապոնական սուշին, չինական ռոլերը և այլն:

Հիմնականում արդի ամերիկացիք ուտում են արագ սպասարկման ռեստորաններում` ֆասթֆուդներում արագ սնունդ:,

Картинки по запросу "ամերիկյան խոհանոց"
Картинки по запросу "պիցա"
Posted in Նախագծային աշխատանք

Tik-Tok Մեդիա Ուրբաթ

Փետրվարի 28-ին՝ Մխիթար Սեբաստացու Կրթահամալիրում եղավ հազվադեպ Մեդիա Ուբաթ,այն տարբերվում էր մյուսներից նրացով, որ, այդ ամենի ընթացքում պարում էին և Հայկական Ազգագրական և Tik-Tok-աին պարերի միքս։հիմա կներկայացնեմ մի քանի նկար և վիդեոներ։

Այդ ամենին մասնակցում էին նաև մեր սիրելի ուսուցիչները։


Posted in Գրականություն

Մարկ Տվեն (անհատական աշխատանք ) վերլուծություն

Պատմությունը երկու երեխաների մասին է,ովքեր ծնվում են իրար շատ նման:Առաջին երեխայի անունը՝Թոմ Քնթիի է:Երեխան ընտանիքի համար լինում է անպետք, քանի որ նրանք ապրում էին աղքատ, իսկ մյուս երեխան հակառակը ամբողջ աշխարհին լինում է հայտնի, քանի որ նա արքայազն է:

Թոմի մայրը, քույրերը լինում են բարի հոգատար, իսկ հայրը ծեծում էր նրան և ստիպում ողորմություն անել:Թոմը անընդհատ խաղում էր իր ընկերների հետ և համարում այդ խաղը իրական: Թոմի մանկությունը անցնում է շատ վատ:Մի օրը Թոմը երազում տեսնում է, թե ինքը իսկական թագավոր է, իսկ արթնանում է հասկանում է որ դա ընդհամենը երազ է: Նույն օրը ճանապարհին, ընկնելով մտածմունքների մեջ, չի նկատում, թե ինչպես է հասնում պալատ: Նրա վրա բոլորը ծիծաղում են, իսկ երբ զինվորներից մեկը հեռացնում իրեն դարպասներ մոտից, այդ ամենը տեսնելով արքայազնը հրամայում է ազատ արձակել նրան: Այդպես կայանում է նրանց առաջին հանդիպումը:Արքայազնը Թոմին հրավիրում է պալատ: Նրանք զրուցում են, իսկ զրույցի ժամանակ որոշում են, փոխվել տեղերով՝արքայազնը ուզում է լինել Թոմի տեղում, իսկ Թոմը արքայազնի: Արքայազնը հասկանում է, որ շատ լավ է Թոմի վիճակում լինել, քանի որ Թոմը ազատ կարող է խաղալ: Թոմն էլ հասկացավ, որ լավ է երբ մարդ ազատ կարող է հրամաններ տալ և այլն: Որոշ ժամանակ անց նրանք մտափոխվեցին և երկուսնել ուզում էին վերադառնային իրենց նախկին կյանքին:Շուտով մահացավ նաև թագավորը:Թոմը այլևս չէր ցանկանում կառավարել,բայց չէր գտնում արքայազնին,իսկ այդ ժամանակ արքայազնը արկածների մեջ էր:Խնդիրներից դուրս գալու համար նրան օգնության հասավ Մայլ Գենդոնը,ով ճանաչում էր արքայազնին:Շուտով եկավ թագադրության օրը,սակայն Թոմը այդպես էլ չդառցավ թագավոր,քանի որ արքայազնը հայտնվեց:Երբ թագավորը վերադարձավ ամեն ինչ իր տեղն ընկավ:Մայլս Գենսոնը մեծ տիտղոս ստացավ,իսկ Թոմը վերադարձավ իր տուն, բայց այս անգամ մեծ պատվով:

Իմ կարծիքով ամեն մարդը պետք է ապրի իր կյանքով, չկարծելով որ դիմացինի կյանքը ավելի լավն է և հեշտ: Չկա մարդ որ չունենա դժվարություներ:

Posted in հայոց լեզու, Uncategorized

Հայոց լեզու-311-315

311.Բառակապակցություններ կազմիր հարցոմ արտահայտող բառերը գոյականներով փոխարինելով։

Հնարավորությու ունենալ ինչի սովորելու,հանգստանալու:

Հնարավորություն ընձեռել (տալ) ինչի՝ հանգիստի,գործելու:

Նպատակ ունեալ ինչի՝ ուսման,աշխատանքի:

Վարժ.312

Հին Բաբելոնի հարստությունն ու պերճությունը դեպի իրենց էին համակրում ճամփորդներին: Նրանք գալիս էին իրենց աչքերով տեսնելու քաղաքի հիասքանչ պարիսպները, որոնց վրայով մի քանի կառք կարող էր կողք-կողքի ընթանալ:
Սակայն ճամփորդներին ամենից ավելի համակրում էր Նաբուգոդոնոսոր թագավորի հրաշագեղ պալատը: Պալատի կողքին վեր էր խոյանում, հրաշագեղ մի շինություն կախովի այգիները: Թագավորը դրանք արարել էր իր սիրելի կնոջ համար: Թագուհին մեդացի էր՝ իր հայրենիքի զմրուխտ լեռներին ու անտառներին սովոր: Տոթ ու անտառազուրկ Բաբելոնում կարոտում էր Մեդիայի լեռնային անտառների զովին ու հովանուն: Կնոջ տխրությունը մեղմացնելու համար համար Նաբուգոդոնոսորը որոշեց նրան կարծես լեռներից բերված ամբողջ մի օազիս ընծայել: Եվ կամարակապ չորս հարկերից բաղկացած լայն աշտարակի վրա ստեղծվեցին նշանավոր կախովի պարտեզները: Հասարակ մահկանացուների համար պարտեզները մտնելը գրեթե անհնարին էր. չէ՞ որ դրանք արքայական պալատի բարձր պարիսպների ետևում էին, իսկ մուտքը պահպանում էր սոսկալի պահակախումբը:
Այդպիսի պարտեզներ ամբողջ աշխարհում ոչ մի տեղ չեն եղել, դրանք հիսքանչ էին մտածված և հեքիաթային գեղեցկություն ունեին. իզուր չէ, որ ներառվել էին աշխարհի յոթ հրաշալիքների շարքը:

Վարժ.313

Սիրտը գերվեց աղջկա մի ժպիտից:
• Աղջկա մի ժպիտը գերեց սիրտը:

Այս ծառի տակ ինչ-որ մեկի կողմից գանձ է թաղվել:
• Ծառի տակ ինչ-որ մեկը գանձ է թաղել:

Քարը մաշվել, հարթվել էր անձրևից ու քամուց:
• Անձրևն ու քամին քարը մաշել և հարթեցրել էին:

Արտերը խանձվել էին բարկ արևից:
• Բարկ արևը խանձել էին արտերը:

Քարտը լրացվում է միայն չափահաս քաղաքացիների կողմից:
• Քարտը լրացնում էին միայն չափահաս քաղաքացիները:

Նա ազատազրկման է դատապարտվել ու տուգանվել իտալական դատարանի կողմից:
• Իտալական դատարանի կողմից նրան ազատզրկման են դատապարտել և տուգանել են :

Ութ տարի տղամարդ համարվեց ընկերների կողմից ու նրանց հետ հավասար աշխատեց:
• Ընկերները նրան տղամարդ համարեցին և նրա հետ հավասար աշխատեցին:

Դյութվել էր ալիքների ու քամու երգով:
• Ալիքների ու քամու երգը դույթել էր:

Աղջիկը շրջապատված էր հետաքրքրասերների մեծ խմբով:
• Հետաքրքրասերների մեծ խումբը շրջապատել էր աղջկան:

Ընկերս համերգի է հրավիրված:
• Ընկերոջս համերգի են հրավիրել:

Վերջապես խոսքը տրվում է օրվա հերոսին:
• Վերջապես խոսքը տվեցին օրվա հերոսին:

Վարժ.314

Հեռագիրը՝պետք է հասցնեին տիրոջը, բերել էին գիշերը:
Ծաղիկը՝ գեղեցիկ ու գունազարդ, դաշտում կարծես միակն էր:
Աշունը շուկան լցրել է մրգերով՝ անուշահոտ և քաղցրահամ։
Նրա հիասթափությունը մատնում էին աչքերը՝ ծովի նման։
Մի ժպիտ՝ հիմար ու անմեղ, թառել էր դեմքին:

Վարժ.315

ա) փառապանծ, հենակմախք, հեռախոս, ռազմակոչ, կիսաշրջանաձև։
Կիսաշրջանաձև բառը տարբերվում է, որ ունի երեք արմատ, իսկ մնացած բառերը երկու արմատ։

բ) Սեղմաժպիտ, կարմրազգեստ, կարմրախայտ, խավարասեր,իսկույնևեթ:
Իսկույնևեթ բառը տարբերվում է,որ իր հոդակապը և-ն է, իսկ մյուս բառերում միայն ա հոդակապ է։

գ) Մանկություն, գրավիչ, հերարձակ, գրական, քննություն։
Հերարձակ միակ բառն է,որ ունի երկու արմատ առանց ածանցի, մնացած բառերը ածանցավոր է

Posted in Հասարակագիտություն

Երկու պատերազմներ

Ացտեկների նվաճումը

16դ․ սկզբին եվրոպացիները արշավանքների շնորհիվ սկսում էին հասկանալ Հարավային Ամերիկայի տնտեսական հնարավորությունները։ Սկզբում իսպանացիների ուշադրությունը Կարիբյան կղզիների վրա էր, որոնք առանձնացված էին հիմնական երկրամասից։ Ոչ շատ ժամանակ անց Ամերիկաների մեծ հատվածներ նվաճվում էին Իսպանիայի կողմից։ Այդ ամեն ինչը սկսվեց Ացտեկների կայսրության նվաճումով՝ Էռնան Կորտեսի կողմից։ 1518թ․ նրան Մեքսիկայում ուղղարկեցին արշավանքի: 1519թ․ փետրվարին Կորտեսը 11 նավերով սկսեց արշավանքը՝ դեպի Յուկատան թերակղզին։

Եկող ամիսների ընթացքում նա իրավիճակը իր ձեռքերում կվերցներ և հրամաններին չհնազանդվելով՝ հետազոտական արշավանքը կդարձներ պատմական ռազմական նվաճում։ Կորտեսը լսել էր ացտեկների մասին և գիտեր, որ Մեքսիկայում նրանք էին հիմնական ուժը։ Նա հասավ ացտեկների մայրաքաղաք, Տենոչտիտլան, որտեղ կայսրը նրան ընդունեց։ Սակայն Կորտեսը նրան գերի վերցրեց և հարձակվեց քաղաքի վրա։ Իսպանական զորքին օգնեցին հպատակեցրեծ բնակչության մասը։ Այդ ժամանակ Կուբայից ուղղարկված իսպանական զորք էր եկել՝ իշխանությունը Կորտեսի ձեռքից վերցնելու։

Նրանց կռվի մեջ հաղթում է, բայց քաղաք վերադառնալով այն գտնում է վատ վիճակում։ Ացտեկները ապստամբության մեջ էին։ Կորտեսը փախնում է։ Շրջանում սկսվեց տարածվել ջրծաղիկ, որը եկել էր իսպանացիների հետ։ Քանի որ ացտեկները հիվանդությանը երբեք չէին հանդիպել, այն շատ արագ տարածվեց և մահացան մի քանի միլիոն մարդ։ Այդպիսով թուլացան և իսպանացիների համար արդեն հեշտ էր գրավել քաղաքը։ Կորտեսը քաղաքի ավերակների վրա կառուցեց նոր Մեքսիկո Սիթի քաղաքը։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը տևել է 6 տարի, որի ընթացքում ներգրավել է համարյա ամբողջ աշխարհին։ Մասնակցել են աշխարհի ավելի քանի 30 երկրներ։ Այն սկսվեց 1939թ սեպտեմբերին․, երբ Ադոլֆ Հիտլերը ներխուժեց Լեհաստան։ Դա էր պատճառը, որ Մեծ Բրիտանիան ու Ֆրանսիան որոշեցին պատերազմ հայտարարեցին Գերմանիայի դեմ։ Առաջին համաշխարհային պատերազմը թուլացրել էր Եվրոպան և տարբեր չլուծված խնդիրներ շարունակվեցին հետո։ Հատկապես Գերմանիայի տնտեսական, քաղաքական անկայունությունն էր և Վերսալյան հաշտության պայմանագրից մնացած թշնամական զգացմունքներն էին, որ ստեղծեցին այս փոփոխությունը։ 

1930-ականների կեսերին Հիտլերը սկսեց Գերմանիայի վերազինումը, որը գաղտնի էր և խախտում էր Վերսալյան պայմանագիրը։ 1940թ․ Լեհաստանն արդեն բաժանված էր Գերմանիայի ու Սովետի իշխանությունների միջև։ Ստալինի ուժերը զբաղեցրեցին Էստոնիան, Լատվիան, Լիթուանիան և ֆինլանդիային հաղթեց Խորհրդա-ֆիննական պատերազմում։ Հիմնական ուժերը բաժանված էին երկու տարբեր խմբերի։ Մեկում՝ Գերմանիան, Իտալիան, Ճապոնիան, մյուսում՝ Ֆրանսիա, Մեծ Բրիտանիա, ԱՄՆ, Սովետական Միությունը։ Ապրիլի 9-ին Գերմանիան ներխուժեց Նորվեգիա և զբաղեցրեց Դանիան։

Մինչև Բրիտանիան Եվրոպայում պատերազմում էր Գերմանիայի դեմ, ԱՄՆ-ն միակն էր, որ կարող էր պայքարել Ճապոնիայի դեմ։ 1943թ․ անդամները միավորված սկսեցին պայքարել Ճապոնիայի հետ։ Մայիսի 8-ին Գերմանիան օրինապես հանձնվեց։ Երկրորդ համաշխարհայինը եղել է ամենամեծ միջազգային կոնֆլիկտը, որի ժամանակ մահացել են 60-80 միլիոն մարդ։ Դրանցից 6 միլիոնը հրեաներ էին, ովքեր մահացան Հոլոքոստի ժամանակ։

Համեմատություն 

Այն մի քանի հարյուրամյակներում, որն անցել է այս երկու պատերազմների միջև բավականին շատ բաներ են փոխվել։ Այդքան ժամանակից հետո իհարկե տեխնիկան զարգացել էր և 1940-ակնանների արդեն կռվում էին ինքնաթիռներով, մեքենաներով, ռումբերով և ավելի արդյունավետ զենքերով։ Պատերազմների մաշտաբը մեծացավ․ կռվող մարդկանց քանակը, մասնակցող երկրների քանակը և պատերազմի հետևանքները աշխարհի վրա նույնպես մեծացան։ Այսօր շատ ավելի հեշտ մարդկանց և շրջապատին մեծ վնասներ հասցնել։ Սակայն ժամանակի ընթացքում աշխարհում կոնֆլիկտների թիվը նվազել է։

Posted in Վրացերեն

Վրաց ընկերների հետ օր 3

Այսօրը սկսվեց ընդհանուր պարապունքով,երբ մենք կատարեցին մի քանի երգ,որից հետո դուրս եկանք և կատարեցինք շուրջ պար կրակի մոտ,նվիրված Տրնդեզին:Այնուհետով փոքր ինչ հանգստացանք և պատրաստվեցինք Մեդիա Ուրբաթին։Մեր ընկերները պարեցին իրենց ազգագրական պարերից որոշները,այնուհետև մենք ներկայացրիք մեր ազգագրական պարերը։Ես կցանկանաի ուպեսզի նրանց հետ ավելի հաճախ հանդիպեինք։