Month: September 2019

Destination b1

2/e

One morning, Amber woke up early. The sun was shining and the birds were singing. Amber was very excited because it was the day of the big tennis match. Amber went downstairs and into the kitchen, where her father was having breakfast. ‘Morning, Amber. Today’s the day!’ he said. Amber smiled nervously, ‘Don’t worry!’ he answered. ‘You’ll be fine.’ Amber put some toast into the toaster and opened the fridge. Just as she getting the butter out, the phone was rang. ‘Bad news, I’m afraid. The other player was practising yesterday when she had an accident. The match is off.’ Amber ate her toast slowly. She was suprised she didn’t feel disoppointed.

2/f

1. When I was younger, I used to eat pizza almost every day!
2. Did there used to be a supermarket on the corner?
3. Bradley is a teacher, but he used to want to be a train driver.
4. I didn’t used to like eating cabbage, but now I love it!
5. Did rick use to have blond hair when he was a little boy?
6. I know Lily didn’t use to cook much, but now I think she makes dinner every day.

3/D

1. You should take up a sport and then you would get more exercise.
2. I’m trying to work! Could you please turn your music down?
3. Just ask and I’m sure the other children will let you join in.
4. The referee sent David off for arguing with him.
5. This is my favourite song! Turn it up!
6. A mobile phone rang, but the musician just carried on playing.
7. We can’t afford to eat out very often.
8. I’ve decided to become a vegetarian and give up meat.

3/E

1. We were waiting outside the stadium for a long time before they finally let us in.
2. I’ve got that concert on DVD — it’s fantastic!
3. I ran all the way home and I was just in time for my favourite programme.
4. Everyone clapped when the singer came on stage.
5. At the cinema, Mum sat on the right, Dad sat on the left and sat in the middle.
6. Ed doesn’t want to become a professional footballer. He just does it for fun.

3/F

1. What’s the name of that song you were singing earlier?
2. I started to learn the piano, but I don’t think I’ve got much musical talent, to be honest.
3. My dad used to be really fit and was on his college athletics team.
4. When you were young, did you ever play in the street with other local children?
5. Alan is studying to be an, actor, but I don’t think he’s enjoying it.
6. They have a wonderful collection of old toys at the museum in town.
7. My grandad loves to sail and we often go out on his boat.
8. You have to practise a lot if you want to work as a musician.

3/G

Why are kittens such playful animals? They love chasing a ball or a piese of wool, and they always play in a very athletic way. But why? All of a  kitten’s action when playing are, in faact, important for the future. It might look like entertainment, but the kitten is practising its hunting skills. That heroic jump onto a toy teaches the kitten a lot. Think About your own childhood and you’ll see that you learnt a lot through play.

3/H

Diana: Hello, is that Jenny? I’m bored with watching TV and I felt like a chat. What are you doing?

Jenny: Hi, Diana. Well, I’m reading a book by a Russian writer. It’s about how to become a great actor.

Diana: Really? Oh, I’m really interested in acting. Tell me about it.

Jenny: He says it takes a long time to get good at acting. To become popular with the public, you need to really understand people.

Diana: That sounds just like me! Tell me more. What else does he say?

3/I

1. I’m completely crazy about skateboarding! I love it!
2. In my free time I listen to music on CD or on the radio.
3. Elsa Isn’t very keen on this group, but they’re one of my favourite.
4. Next week we’ve got a game against a team from Hungary.
5. Is that Kylie? Oh, I’m a really big fan of hers.
6. I was really scared when I took part in the singing competition last year.

Review 1

A

These days, most of us have a CD collection. Befor the CD, singers made LPs, or ‘long-playing’ records. Although many children have never seen an LP, they were once very popular. To play these records, you needed a record player with a needle that ran along the record and produced the sound. Some musicians say the sound of LPs was better than CDs — and many collections agree! LPs are no longer very popular as a form of entertainment, but many people buy and sell them. Some of them remember the LP form their childhood and listening to records reminds them of the past.

B

1. Now, everyone knows this song, so I want you all to join in with me!
2. It’s so noisy in this restaurant. Could you ask them to turn the music down.
3. There was a fight during the match and the referee send two players off.
4. We eat out about once a week and we cook at home the rest of the time.
5. I love this song! Turn it up!
6. I used to play the trumpet, but I gave up last year because I didn’t have time.
7. We stopped playing because of the rain, but when it stopped we carryed on.
8. A good way of getting more exercise is to take up a sport, like basketball.

C.

1. Jack really likes football and never misses a match. Jack is really crazy about football and never misses a match.
2. My uncle worked on a sailing boat until he was thirty. My uncle was a sailor until he was thirty.
3. Do you want to watch TV? Do you feel like you want to watch TV?
4. John participated in a swimming competition last week. John took part in a swimming competition last week.
5. June and I had a game of tennis. I had a game against of tennis June.
6. I played chess almost every day when I was young. I used to play chess almost every day when I was young.
7. Volleyball doesn’t really interest me. I’m not interested in volleyball.
8. I enjoyed myself at your birthday party.
9. Young children like Disneyland. Disneyland is popular with young children.
10. Karen doesn’t like watching sport on TV. Karen is keen on watching sport on TV.

D

1. When you rang, I was cleaning my bike.
2. At my last basketball club, we used to train every Saturday for three hours.
3. I really liked the meal we had at your house last Tuesday.
4. We went to the beach every day when we were on holiday.
5. I broke my leg when Tony and I were practising for the school sports day.
6. Leon never talks about it, but he was once a world champion skier.
7. I didn’t use to like golf, but now I really like it.
8. Denise is working at the stadium until she finds a better job.

E

1. I waited outside the tennis club for (D) a long time, but George didn’t appear.
2. When you rang, I was in (F) the middle of cleaning my football boots.
3. We finally got to the stadium just in (C) time to see the match start.
4. I just play football for (A) fun, and I don’t want to do it as a job.
5. I loved that film and when it comes out (E) in DVD, I’ll definitely get it.
6. It’s great to appear on (B) stage, with all the audience clapping.

Exercise A

1.Every day, Helen gets up at half past seven. 2.Once a week,Helen watches a film at the cinema. 3.She often eats fast food for lunch. 4.She rarely goes to the gym. 5.In the evening,Helen usually meets her friends for coffee. 6.Helen has a driving lesson twice a week. 

ExerciseB

1.Gordon?I think he is writing a letter at the moment. 2.Yes,the match is on TV now ,but we are losing. 3.Right now, Margaret is having a shower. Do you want to ring later? 4.Sally is staying with her aunt for a few days. 5.I amn’t lying! It’s true! I did see Madonna at the supermarket. 6.Josh is always using my bike! It’s so annoying. 7.We are having lunch, but I can come round and help you later. 8.Are you playing music up there?It’s really noisy!

Շատերն են լսել Խրիմյան Հայրիկի «երկաթե շերեփի» մասին, բայց քչերը գիտեն պատմության մյուս մասը: Իսկ այն այսպիսին է.

Երբ Խրիմյան Հայրիկը, որպես Բեռլինի կոնգրես մեկնող հայկական պատվիրակության ղեկավար, գնում է Եվրոպա, նրան հարցնում են` ինչպես պետք է կատարեք ձեզ հանձնարարված դիվանագիտական առաքելությունը, եթե եվրոպական ոչ մի լեզու չգիտեք: Իսկ նա պատասխանում է` «Ես պիտի խոսեմ մի լեզվով, որը համաշխարհային լեզու է. ես պիտի լացեմ»:
Կոնգրեսից հետո, իր տպավորությունները նա ասյպես էր կիսում` «Բեռլինի մեջ բոլոր հպատակ ազգերին հոգեճաշ հարիսա էին բաժանում: Ինձ ուղարկել էիք, որ հայերին հասնող բաժինը վերցնեմ բերեմ: Բոլորը երկաթե շերեփով վերցրին տարան իրենց բաժինը, իսկ իմ շերեփը թղթից էր, որը հարիսայի մեջ լխճվեց, ընկավ մեջը: Ինձ ոչինչ չհասավ և ես ձեռնունայն վերադարձա»:

Ստամբուլ, Թուրքիայի ամենամեծ քաղաքը և երկրի տնտեսական, մշակութային, գործարար ու պատմական կենտրոնը։ Ստամբուլը միջմայրցամաքային քաղաք է Եվրասիայում, որը կառուցված է Բոսֆորի նեղուցի երկու ափերին։ Վերջինս իրարից բաժանում է Եվրոպան և Ասիան։ Քաղաքը գտնվում է Սև և Մարմարա ծովերի միջև։ Ստամբուլի գործարար և պատմական շրջանները գտնվում են եվրոպական հատվածում, իսկ բնակչության մեկ երրորդը բնակվում է ասիական հատվածում։ Ստամբուլը համարվում է Եվրոպայի ամենամեծ քաղաքը։

Ստամբուլը համանուն նահանգի վարչական կենտրոնն է։ Արվարձանների հետ միասին Ստամբուլի բնակչությունը գերազանցում է 14,7 միլիոնը։ Աշխարհի ամենախոշոր քաղաքների ցանկում Ստամբուլը զբաղեցնում է յոթերորդ հորիզոնականը։

Ստամբուլի ներկայիս Սարայբուրնու թաղամասի տարածքում մ.թ.ա. 667 թվականին կառուցվել է Բյուզանդիոն քաղաքը, որը, ժամանակի ընթացքում զարգանալով, դարձել է պատմության ամենանշանակալի քաղաքներից մեկը։ 330 թվականին Բյուզանդիոնի հիմքի վրա կառուցվել է Կոստանդնուպոլիս քաղաքը, որը շուրջ 16 դար եղել է սկզբում Հռոմեական և Բյուզանդական (330–1204 և 1261–1453 թվականներ) կայսրությունների, այնուհետև Լատինական (1204–1261 թվականներ) և Օսմանյան կայսրությունների մայրաքաղաք։ Հռոմեական և բյուզանդական ժամանակաշրջանում քաղաքը եղել է քրիստոնյա արևելքի մայրաքաղաքը, սակայն 1453 թվականին գրավվել է Օսմանյան սուլթան Մեհմեդ II Ֆաթիհի կողմից։ Դառնալով Օսմանյան կայսրության մայրաքաղաք՝ Կոստանդնուպոլիսը դարձել է Իսլամական քաղաքակրթության կենտրոններից մեկը և Օսմանյան խալիֆայության նստավայրը։

Հայությունը դասեր չքաղեց Բեռլինի վեհաժողովից, առհասարակ՝ ռուս-եվրոպական դիվանագիտության կեղտոտ խաղերից, և սեփական ուժին ապավինելու փոխարեն դեռ տասնամյակներ շարունակ հայ քաղաքական միտքը օտար պալատների առաջ ազատություն և անկախություն էր մուրում, ինչի հետևանքը Հայոց ցեղասպանությունը եղավ… Համաշխարհային պատմության մեջ եղել են իրադարձություններ, որոնք խոր հետք են թողել հայության պատմության վրա: Այդ իրադարձություններից է 1878 թվականի Բեռլինի վեհաժողովը: 1877-1878 թթ. ռուս-թուրքական հերթական պատերազմն ավարտվեց Թուրքիայի լիակատար ջախջախմամբ: Ռազմադաշտում ձեռք բերած հաղթանակը ռուսական դիվանագիտությունը կարողացավ ամրապնդել նաև 1878 թվականի փետրվարի 19-ին Սան Ստեֆանոյում Թուրքիայի հետ կնքած հաշտությամբ, որով Ռուսական կայսրությունն ամրապնդվում էր ոչ միայն Բալկաններում, այլև շատ տարածքներ էր նվաճում Թուրքիայի արևելքում՝ Արևմտյան Հայաստանի տարածքում: Ընդհանուր առմամբ՝ Սան Ստեֆանոյի հաշտության պայմանագիրը կարելի է բարենպաստ համարել հայության համար, քանզի պայմանագրով նախատեսված էր, որ Օսմանյան կայսրությունը պարտավորվում է բարենորոգումներ իրականացնել Արևմտյան Հայաստանում: Հայերը ստանում էին ներքին լայն իրավունքներ: Իրադարձությունների նման ընթացքը ձեռնտու չէր եվրոպական հզոր պետություններին, և նրանք 1878 թվականի հունիսի 13-ից հուլիսի 13-ը Բեռլինում Գերմանիայի կանցլեր Օտտո ֆոն Բիսմարկի նախաձեռնությամբ նոր վեհաժողով հրավիրեցին, որպեսզի ձևափոխեն տարածաշրջանի քարտեզը և ուժերի նոր հարաբերակցություն սահմանեն:

Նյութերը մասնակի կամ ամբողջությամբ մեջբերելիս ակտիվ` հիպերլինքով հղումը Ankakh.com-ին պարտադիր է:

Այն ժամանակ, երբ մենք պայքարում էինք անկախության համար, մենք ուզում էինք ազատվել կաղապարներից, խորհրդային գրաքննությունից, գործելու լիակատար ազատության էինք ձգտում: Երբ քո աշխատանքի և մտածելակերպի մեջ ազատ ես, դա անկախությունն է, բայց ազատությունը ամենաթողությունը չէ: Մի օր հանկարծ ասում են այսօրվանից որոշեք ազատ եք, թե ոչ: Պատկերացրեք դա ինչ զգացմունքների հակասություն է, բայց մենք անկախության անհասկանալի ձգտում ունեինք: եթե այդ ժամանակ հարցնեիք` ինչ է անկախությունը, չէի կարող պատասխանել: Մեկ բան պարզ է. եթե դուք որպես անձ անկախության ձգտում չունեք, պետական անկախությունն արժեք չի ներկայացնում. այն այսօր կա, վաղը չկա: Հզոր պետության գաղափար է անկախությունը, թույլ պետությունը չի կարող անկախ լինել. դա չի քննարկվում: Ես կարծում էի, որ մենք ավելի հզոր պիտի լինեինք: Անկախությունը շատ լավ բան է, երբ դու դրա տերն ես: Ես շատ ռեալիստ եմ ու հասկանում եմ, որ երեք միլիոն բնակչություն ունեցող երկիրը չի կարող իր շահերը պարտադրել 150 միլիոն ազգաբնակչություն ունեցող երկրին: Երկրների շահերը միշտ չէ, որ համընկնում են, մենք էլ ուժեղ լինեինք, մենք էլ կպարտադրեինք, դա բնական է: Պարզապես մենք շատ շուտ անկախությունը փոխարինեցինք ամենաթողությամբ:

Հայ ժողովուրդը ունի այդպիսի տոն որը կոչվում է Հայաստանի Անկախության Օր : 1990 թվականի օգոստոսի 23-ին ՀՀ գերագույն խորհուրդը ընդունել է Հայաստանի անկախության հռչակագիրը: 1991 թվականի սեպտեմբերի 21-ին հայ ժողովուրդը անկախության հանրաքվեի ժամանակ կողմ է քվեարկել ԽՍՀՄ կազմից դուրս գալու օգտին: 1991 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Հայաստանի Հանրապետությունը միացել է Անկախ Պետությունների Համագործակցությանը (ԱՊՀ): Հայաստանը լիակատար անկախություն է ձեռքբերել նույն տարվա դեկտեմբերի 26-ին՝ ԽՍՀՄ կազմալուծման արդյունքում։ Մեծ խնդիր ունենք` մեր ոգին անկախացնելու, մարդ դառնալու: Անկախություն ասելով ես հասկանում եմ որ մարդիկ լինում են ազատ և անկախ:

Անկախության դերը մեծ է մարդկության կյանքում։ Յուրաքանչյուր ազգ ձգտում է անկախության։ Հ.Հ -ն նույնպես անկախ է։ Հայ ժողովուրդը մշտապես պայքարել է իր անկախության համար։Սակայն պետության անկախությունը բավարար չէ, որ մարդ իրեն անկախ զգա, քանի որ հնարավոր է երկրում սահմանափակեն անհատի անկախությունը։ Մեզանից յուրաքնչյուրը պետք է պայքարի իր անկախության համար։

1. Դու ի՞նչ ես հասկանում պատերազմ ասելով, իսկ խաղաղությո՞ւն:

Պատերազմ ասելով հասկանում եմ երկու կամ մի քանի երկրների միջև եղած պայքարը:Նրանք պայքարում են նույն բանի համար,ներկա պահիմ հարևան երկիրը ` թուրքիան պայքարում է Հայկական հողերի համար,բայց մենք այն չենք տա դրանք մեր հողերն են:

Խաղաղություն ասելով հասկանում եմ որ չկա պայքար ինչոր բանի համար, և ապրում ենք խաղաղ ու համերաշխ:Կցանկանամ որ միշտ լինի խաղաղություն թե երկրների միջև թե մարդկանց,որ նրանք իրար հասկանան և տիրի խաղաղություն:

2. Քո կարծիքով ի՞նչ է սերը:

Սերը նման է թեորեմի,որը պետք է միշտ ապացուցել,չնայելով ոչնչի:Եթե մարդ սիրում է մեկին նա մինչև վերջ կպայքարի առանց ուշադրություն դարձնելու ուրիշ բաների:Սիրող մարդը միշտ կպայքարի ու կհասնի նրան ինչին ցանկանում է հասնել:Իմ կարծիքով սիրու ինչպես նաև սիրած էակի համար պայքարելը ճիշտ է: Սերն այն է, երբ մարդուն սիրում ես անկախ ամեն ինչից, ամեն րոպե նա մտքիդ է, իսկ երբ լսում ես ձայնը, թվում է, թե աշխարհը քոնն է: Երբ մարդուն անսահման կարոտում ես և ուզում ես, որ նա երջանիկ լինի: Երբ վախենում ես մտածել երջանկության մասին, որովհետև երբեմն հավատդ չի գալիս, որ քեզ բաժին է հասել այսչափ երջանկություն:

3. Երբ և ինչու են մարդիկ և ժողովուրդները սկսում ատել միմյանց:

Մարդիկ միմիանց սկսում են ատել այն ժամանակ երբ չեն հասկանում իրար:Լինում են տարաձայնություններ:Շատ դեպքերում ատում են միմիանց երբ չկա սերը:

4. Ի՞նչ ընդհանուր բաներ ունեին Հերմանն ու Գրիգորը:
Նրանք երկուսն էլ գիտակցում էին,որ մարդիկ մեղավոր չեն և պատասխանատու չեն դիմացինի կամ կայզերի արարքների մեջ։Եթե մի անձ մեղք է գործել դա չի նշանակում,որ դրա համար պատասխան պետք է տա մի ամբողջ ազգ։

5Ինչպե՞ս ես հասկանում վերջին նախադասությունը: Գրավոր ներկայացրու հասկացածդ: 

Ոչ, ես նրանց չեմ ատում,— ասաց նա։— Թե ինչն եմ ատում, չգիտեմ: Բայց մի բան ատում եմ` դրանց այսօրվա արածն եմ ատում։ Դա եմ ես ատում: Այ հենց դա է, որ ես ատում եմ: Ցանկացած հասարակության անհաջողությունը քարացած կարծրատիպերը և ամբողջական մտածելակերպը։Բոլորը մտածում են որ Հերմանն է մեղավոր իր գերմանացի լինելու մեջ։Միայն Գրիգորն էր հասկանում և իրեն վատ զգում Հերմանին նեղացնելու մեջ։

Halloween or Hallowe’en (a contraction of Hallows’ Even or Hallows’ Evening), also known as Allhalloween, All Hallows’ Eve, or All Saints’ Eve, is a celebration observed in several countries on 31 October, the eve of the Western Christian feast of All Hallows’ Day. It begins the three-day observance of Allhallowtide, the time in the liturgical year dedicated to remembering the dead, including saints (hallows), martyrs, and all the faithful departed

Halloween activities include trick-or-treating (or the related guising and souling), attending Halloween costume parties, carving pumpkins into jack-o’-lanterns, lighting bonfires, apple bobbing, divination games, playing pranks, visiting haunted attractions, telling scary stories, as well as watching horror films. In many parts of the world, the Christian religious observances of All Hallows’ Eve, including attending church services and lighting candles on the graves of the dead, remain popular, although elsewhere it is a more commercial and secular celebration. Some Christians historically abstained from meat on All Hallows’ Eve, a tradition reflected in the eating of certain vegetarian foods on this vigil day, including apples, potato pancakes, and soul cakes.

Հելոուին կամ Հալոուենը (Hallows ‘Even or Hallows’ երեկոյի մի շեղում), որը հայտնի է նաև որպես Allhall Halloween, All Hallows’s Eve կամ All Saints ‘Eve, հայտնի է որպես տոն, որը նկատվում է մի շարք երկրներում հոկտեմբերի 31-ին ՝ արևմտյան նախօրեին: Քրիստոնեական տօն Ամենայն Սրբոց Օրուան: Այն սկսվում է Allhallowtide- ի եռօրյա պահպանումով, այն ժամանակ պատարագի տարում, որը նվիրված է մահացածներին, ներառյալ սրբերը (սրահները), նահատակները և բոլոր հավատարիմները մեկնել են:

Հելոուինի գործողությունները ներառում են հնարքներ կամ բուժում (կամ դրան առնչվող կռահում և հուշում), Հելոուինի տարազների երեկույթների հաճախում, դդումներ փորագրել ջոկ-լապտերների մեջ, լուսավորության խարույկներ, խնձորների բոբինգ, սվին խաղեր, խաղարկել շրթունքներ, այցելել հետապնդվող տեսարժան վայրեր, պատմել սարսափելի պատմություններ, ինչպես նաև սարսափ ֆիլմեր դիտելը: Աշխարհի շատ վայրերում, Ամենայն Սուրբ Հորերի քրիստոնեական կրոնական դիտորդությունները, ներառյալ եկեղեցական ծառայություններին մասնակցելը և մեռելների գերեզմանների վրա մոմեր վառելը, շարունակում են մնալ հանրաճանաչ, չնայած որևէ այլ վայրում դա ավելի առևտրային և աշխարհիկ տոն է: Որոշ քրիստոնյաներ պատմականորեն ձեռնպահ են մնացել «Բոլոր դահլիճների նախօրեին» միսից, մի ավանդույթ, որն արտացոլվում է այս բույսերի որոշ բուսական սնունդ ուտելուց, ներառյալ խնձոր, կարտոֆիլ նրբաբլիթներ և հոգու տորթեր:

Դեբեդ , գետ Հայաստանի Լոռու մարզում և Վրաստանում։ Կազմավորվում է Ձորագետ և Փամբակ գետերի միախառնումից Թումանյան կայարանից 2 կմ հյուսիս և Վրաստանի սահմաններում աջից թափվում Խրամ գետը։ Երկարությունը 178 կմ (Հայաստանում՝ 152 կմ)։ Ավազանը՝ 4080 կմ² է, որից 3790 կմ²՝ Հայաստանում։

Հոսում է հիմնականում նեղ և խոր կիրճերով։ Տեղատարափ անձրևների ժամանակ հաճախ նրա վարարած ջրերը դուրս են գալիս իրենց հուն և մեծ ավերածություններ կատարում։ Այդ պատճառով Դեբեդի ափերը վտանգավոր տեղերում պատնեշավորված են։ Դեբեդն ունի նաև ոռոգման կարևոր նշանակություն։ Հիմնականում նրա ջրերով է ոռոգվում ցածրադիր վայրերի պտղատու այգիների մեծ մասը։

Դեբեդը Հայաստանի տարածքի ամենաջրառատ լեռնային գետն է։

Ունի խառը սնում, անհավասարաչափ ռեժիմ. հորդանում է գարնանը՝ բարձրանալով մինչև 1 մ։ Տարեկան հոսքը՝ 995 մլն. մ³, հոսքի մոդուլը՝ 9,21 լ/վրկ կմ², միջին հանքայնացումը՝ 225 մգ/լ։ Մինչև Բագրատաշեն սահանքավոր է, կատարում է խորքային էրոզիա։

Հայաստանի տարածքում կա շուրջ 100 փոքր լիճ, որոնց մի մասը չոր սեզոնի ժամանակ չորանում է: Սևանա լիճը և Արփին մեծ նշանակություն ունեն չափերի և ազգային տնտեսական նշանակության տեսանկյունից: Մնացած լճերը ունեն միայն տեղական նշանակություն: Հայաստանում ամենամեծ լիճը Սևանն է, այնուհետև՝ Արփին, Սև լիճն և Ակնալիճը։ Հայաստանի լճերի ընդհանուր ջրային ռեսուրսները գնահատվում են 39,3 մլն մ³:

Հայաստանի լճերի մեջ կան ռեկորդակիրներ՝ Սևանը Կովկասի ամենամեծ լիճն է, ինչպես նաև երկրի ամենամեծ բարձրլեռնային քաղցրահամ լճերից մեկը: Քաղցրահամ ջրի ռեսուրսներով զիջում է միայն Տիտիկակա լճին:

Արարատ  հանգած հրաբուխ Թուրքիայում՝ Արաքս գետի աջ ափին, Հայաստանի սահմանից 32 կմ հեռավորության վրա, իսկ Իրանի սահմանից՝ 16 կմ։ Ունի երկու գագաթ՝ մեծ (Մասիս՝ 5165 մ) և փոքր (Սիս՝ 3925 մ)։ Հայկական լեռնաշխարհի և Թուրքիայի ամենաբարձր լեռն է։ Արարատի լեռնային զանգվածն ունի շուրջ 40 կմ տրամագիծ։

Մասիսն ունի դեպի հյուսիս թեքված զառիթափ ու ժայռոտ գագաթ՝ 12 կմ² հիմքի մակերեսով, աշխարհի ամենաբարձր գագաթներից է (բարձրությունը՝ 5165 մ), իսկ հարաբերական բարձրությամբ (ստորոտից՝ մինչև գագաթ) առաջինը՝ 4300 մ։ Հյուսիսարևելյան լանջին է «Վիհ Մասեաց» կամ «Փլած Մեծի լերինն» անունով խորխորատը, որը ձգվում է ստորոտից գագաթ շուրջ 10 կմ, իսկ գագաթի մոտ նրա առավելագույն խորությունը հասնում է 1000 մետրի։ Գագաթը պատված է հավերժական ձյունով, որից սկիզբ է առնում մոտ 30 սառցադաշտ։ Հարավարևմտյան լանջին դրանք իջնում են մինչև 3850-3950 մ, բայց Մասյաց վիհում սառույցն իջած է մինչև 2754 մ բարձրության։

Ազատություն, գաղափար է, որը արտացոլում է սուբյեկտի վերաբերմունքը իր իսկ ակտերին, որի ներքո նա հանդիսանում է դրանց որոշիչ պատճառը, և դրանք անմիջականորեն պայմանավորված չեն բնական, սոցիալական, միջանձնյա-շփումային, ներքին-անհատական կամ տոհմա-անհատական գործոններով։ Որոշ մարդիկ սահմանում են ազատությունը, որպես հանգամանքների հանդեպ գերակայությունը՝ գործից տեղյակ լինելով, մյուսները, Շելլինգի պես, պնդում են, որ ազատությունը բարու և չարի տարբերակել կարողանալու հիման վրա ընտրություն կատարելու կարողությունն է։

Էթիկայում ազատությունը կապված է մարդու մոտ կամքի ազատության առկայության հետ։

Իրավունքի ասպարեզում ազատությունը Սահմանադրության մեջ կամ այլ իրավաբանական ակտում հաստատված մարդու հնարավոր որոշակի պահվածքն է (խոսքի ազատություն, դավանանքի ազատություն և այլն)։ Ազատության կատեգորիան մոտ է իրավունքի հասկացությանը սուբյեկտիվ իմաստով, սակայն վերջինս ենթադրում է իրավաբանական իրականացման մեխանիզմի առկայություն՝ ազատությունը խախտող որոշակի արարքներից զերծ մնալու համար։ Այդպես, «Մարդու և քաղաքացու իրավունքների մասին հռչակագրում» (1789, Ֆրանսիա) մարդու ազատությունը մեկնաբանվում է որպես իրավունք «անել այն ամենը, ինչը չի վնասում ուրիշներին։ Այդպիսով, յուրաքանչյուր մարդու բնական իրավունքների իրականացումը սահմանափակվում է միայն այն սահմաններով, որոնք ապահովում են հասարակության այլ անդամների հնարավորությունը օգտվելու նույնպիսի իրավունքներից։ Այդ սահմանները կարող են որոշվել միայն օրենքով»։

Վարժ. 230

Ի`նչ առյուծ,այդ վախկոտը իր ստվերից էլ է վախենում:Որսորդն իր հրացանն էր թփի տակ թողել:Որսորդը խուսափումէր հարևանին հանդիպելուց, ախր նրա հրացանն էր թփի տակ թողել:Պապն իր երկար կյանքի ընթացքոիմ այսպիսի գեղեցկություն չէր տեսել:Նա հյուրերին ողջունեց իր իմացած բոլոր լեզուներով,բայց նրանք կարծես թե նորից չհասկացան:Գնչուն ասում էր,որ ինքը ամբողջ աշխարում ման է եկել:Հայրը որդու մասին ասում էր,որ նա իր տեսած ամենախելացի երիտասարդն է:Որդուն ուղղված նամակում գրում էր, որ իրենով հետաքրքրվողներին նա ասի,որ ինքը շուտով գալու է: Երգչի մասին ասում էր, որ ինքը շատ վաղուց է ճանաչում , նա իր մանկության ընկերն է եղել:Ճանապարհորդի մտքով էլ չէր անցնում,որ նա անցնում է Մագելանի անցած ճանապարհով,որ չորսուկես հարյուրամյակ առաջ այստեղով նրանց նավեր են անցել:

Վարժ.231

Հակահարված,անդրադարձնել, արտագրել,համակարծիք, նախօրոք,վերնազգեստ,գերադասել,տարադասել:

Վարժ.232

Իմ սիրած վայրը արդենդարձել է Սևանը `Ժայռը,քանիոր շատ լավ ժամանակ կարող ես անցկացնել:Այդտեղ լինում են Մխիթար Սեբաստացու Կրթահամալիրի աշակերտները:Զբաղվում են տարբեր բաներով,օրինակ `խաղեր խաղալով,պատմություններ պատմելով և այլն:Ինձ այնտեղ հետաքրքրում է գեղեցիկ բնությունը:

Վարժ.233

Գրել-գրված, գրավել-գրաված, ծեծել-ծեծված, թրջել-թրջած, թխել-թխված, աղացել-աղացված,տաշել-տաշած, տաշել-տաշված , կապվել-կապված, սպանել-սպանված, նկատել-նկատված, կեղտոտել-կեղտոտված:

Վարժ.235

Գոյություն ունեն հսկա որդեր:Այդ հսկաներից մեկը` մեգակոլիդեսը,ապրում է իր փորած ստորերկրյա շավիղներում:Նրա օրգանիզմը հարմարվել է ստորերկրյա կյանքին:

Վարժ.236

Դուք ինչ-որ երերուն տախտակի վրա (ամրացնել) ի`նչ արեցիք այդ վանդակը:

Ինչու դու քո հոտն իմ դաշտում (արածեցնել) ի`նչ արեցիք:

Հավերը (երկարացնել) ի`նչ արեցին վզները դեպի ներքև, նայեցին դես ու դեն:

Նա իր ձիուն (մեծացնել) ի`նչ արեց չամչով ու գարիով:

Ես հավանաբար (ձանձրացնել) ի`նչ արեցի ունկնդիրներին:

Մենք անզգուշորեն (թռցնել) ի`նչ արեցիք արևկող անող թռչուններին:

Վարժ.237

Երբ տխուր ես լինում,շուրջն ամեն ինչ կարծես սև ու սպիտակ է երևում,ամեն ինչ կորցնում է իր իմաստը ու թվում է,թե ժամանակը կանգ է առնում:Բայց իրականում կյանքը շարունակվում է ու ժամանակը երբեք կանգ չի առնում,այլ հսկայական արագությամբ ընդանում է առաջ ու երբ այդ ամենը հասկանում ես,գիտակցում ես,որ պետք չի տխրել:Կյանքն այնքան կարճ է տխուր լինելու համար,պետք է միշտ լինել ուրախ ու վայելել կյանքի ամեն մի վայրկյանը:Արագ է անցնում ժամանակը,տարիները փոխարինում են իրար,բայց չի նկատվում դա,այլ կյանքիդ ճանապարհին մի պահ կանգ առնելով հասկանում ես,թե արդեն ինչքան շատ ժամանակ է անցել ու այլևս չես ուզում այդ թանկագին ժամանակը ապրել տխուր: Ինչ էլ լինի կյանքը հրաշալի է:

Վարժ.240-245

 

Առաջադրանք 240

1)Սրտաբուխ ու մտերիմ այդ ձայնը ուշքի բերեց նրան։
Այդ ձայնը՝սրտաբուշ ու մտերիմ ուշքի բերեց նրան։
Նրան ուշքի բերեց այդ ձայնը՝սրտաբուխ ու մտերիմ։
2)Գարնան երեկոյին նման գգվող մի ժպիտ թառել էր դեմքին։
Մի ժպիտ՝գարնան երեկոյին նման գգվող,թառել էր դեմքից։
Թառել էր դեմքից մի ժպիտ՝ գարնան երեկոյին նման գգվող։
3)Կոչտուկներով պատած ու հողաբույր,ձեռքերը հարգանք էին ներշնցում։
Ձեռքերը՝կոչտուկներով պատած ու հողաբույր,հարգանք էին ներշնչում։
Ձեռքերը հարգանք էին ներշնչում՝կոճտուկներով պատած ու հողաբույր։
4)Անտառային հավերժահարսի նման մի աղջիկ հանկարծ փայտահատին մոտեցավ։
Մի աղջիկ՝հավերժահարսի նման հանկարծ փայտահատին մոտեցաավ։
Մի աղջիկ հանկարծ փայտահատին մոտեցավ հավերժահարսի նման։
5)Երկարոտն ու նրբակազմ մի կին անցնում էր մեր փողոցով։
Մի կին երկարոտն ու նրբակազմ,անցնում էր մեր փողոցով։
Մի կին անցնում էր մեր փողոցով՝երկարոտն ու նրբակազմ։
6)Գազանիկը մարդու ձեռքերին նմանվող երկար,բարակ ու ոսկրոտ մատներով թաթեր ուներ։
Երկար,բարակ ու ոսկրոտ մատներով գազանիկը,մարդու ձեռքերին նմանվող թաթեր ուներ։
Գազանիկը մարդու ձեռերին նմանվող թաթեր ուներ՝երկար,բարակ ու ոսկրոտ մատներով։

Առաջադրանք 241

1)Մեր թվականությունից առաջ 219 թվականին կաարթագենցի զորավար Հանիբալը հարձակվեց իսպանական Սագունտ քաղաքի վրա:

2)Ներևանալը վլի դժվար էր,քան վերևանալը:

3)Լոնդոնում կա մի ակումբ,որի անդամներն ապրում են հին տներում ու դղյակներում և չեն կիրառել այն,ինչ գտնվել է 1500 թվականից հետո:Մոտներս ակեւմբից վտարվեցին նրա երկու անդամները,որովհետև նրանք իրենց բնակարաներում հեռախոս էին պսհում:

4) Բոլոր փաստերը կան մտծելու,որ առաջին հեռավոր առևտրական ուղիներն անցնում էին ոչ թե երշտով՝այլ գետերով:

5)Անտարկտիդան երկրի վեց մայր ցամաքներից նեկն է:Երկրի վրա մարդու հայտնվոլուց երկար ժամանակ առաջ Անտարկտիդայում տաք էր,ծլում էին արևադարձային բույսեր,ցվռնում հսկայական կենդանիներ:

6)Ալժիրում,Սիդի Բել Աբաս փոքրիկ քաղաքի մոտ, թանաքի մի լիճ կա:Այդ լճում ոչ մի կենդանի գոյություն չունի:Հեղուկը բացառապես գրելու համար է պետքական:

7)Կրկեսի Ժաննա անունով փիղն շրջում էր ավստրիական Կլագենֆուրտ քաղաքի փողոցներից մեկով:Հանկարծ նա մի մկնիկ տեսավ ու շտապ հեռացավ:Այդպիսի ուրիշի պատմություններ էլ ճանաչում ունեն:Եղել է երբ փիղը զարհուրել է ծովային ոզնուց կամ խոզից:

8)ԱՄՆ-ի Օրիգոն նահանգի ծովափնյա ջրերում մի յուրօրինակ ձուկ կա,որը երկու զույգ աչք ունի:Աչքերի մի զույգը նայում է վերև,մյուսը՝ներքև:Բնիկ ձկնորսները հայտնում են,որ իր չորս աչքի շնորհիվ ձույը վտանգավոր գիշատիչներից կարողանում էր խույս տալ:

Առաջադրանք 242

1)Նա տեսավ ցամաքին մի շատ գեղեցիկ,մի շողշողուն ձուկ՝հոգևարքի մեջ թալիկ-թալիկ գալիս։

2)Մեծահամբավ բժիշկները ու վհուկները եկան, հավաքվեցին քննելու համար արքայորդու ահավոր հիվանդությունը և բուժիչ հնար գտնելու։

3)1905 թվականի ամառը, երեք ընկեր տղաներ, Բաքվից եկան Ալեքսանդրապոլ ՝Արագծ լեռան գագաթը բարձրանալու համար։

4)Փառատենչ իշխանը շարունակ դավեր է նյութել դրացի իշխաների դեմ,գրավելու նրանց սեփական երկրներից մանր ու խոշոր հողամասեր։

5)Պաշարում է բանակը, քաղաքը զետեղում ամրակուռ պարիսպների շուրջ՝ ինքն էլ նստում է արքայական վրանի մեջ,օր ու գիշեր դավեր որոճալով քաղաքին տիրանալու համար։

Առաջադրանք 243

• Ա)Երկրի բնակիներս-մենք
• Մեզ՝երեխաներիս-մեր
• Շուրջս-ես
• Ինքս ել-ես
• Ծնողներիս-մենք
• Երեխաներս-մենք
• Բ)Ինքդ-դու
• Աչքներդ-դուք
• Քեֆդ-քո

Առաջադրանք 244

Իզու չէ,որ առյուծն է համարվում