Month: September 2019

250․

1․Խուճապահար թռչունի նման։Մի աղջիկ մոտեցավ հավաքվացներին։

Հավաքվածներին մոտեցավ,խուճապահար թռչունի նման մի աղջիկ։

2․Վեռջալույսի շողերով օծված։Լևոն առասպելական մի նահատակ էր կարծես։

Կարծես Լևոնն առասպելական մի նահատակ,օծված վերջալույսի շողերով։

3․Կարկաչուն ու հստակ ձայնը գլուխը գցած։Զանգը բոլորին հավագում էր եկեղեցում։

Զանգը կարկաչուն ու հստակ ձայնով,բոլորին հավագում էր եկեղեցում։

251․

Թագավորը բանտ գնաց այն պաճառով,որ նա ցանկանում էր իր անունը անմահացնել և հաճոյանալ մարդկանց։Իսկ բանտարկյալները իրեն շատ վատ ընդունեցին,նրանցից յուրաքանչյուրը ցանկանում էր ազատ արձակվել,այդ իսկ պաճառով թագավորը լսեց իրենցից յուրաքանչյուրին ւ հասկացավ վոր իր անունը ոչոք չի կարող հիշատակել այդ մարդկանցից։Եվ վորոշեց ոչմեկի ազատ չարձակել։Իսկ հետո երբ թագավորը գնում էր,մի մութ խցում նկատեց մի երիտասարդի,եվ հարցրեց թե նա ինչու չի փորձում արդարանալ մյուսների նման,իսկ նա պատասխանեց․

-Ինձ բոլորը հիշում են վատ մարդ,նւյնիսկ անունս չեն ուզում տալ։

Թագաորին նա ասաց որ իր դատաորը գթասիրտ ու արդարամիտ էր,խնայեց նրան ու նրա երիտասարդությունը չարժանացնելով մահապատժի։Տղան տարբերվեց մյուսներից նրանով որ չարդարացավ։Բայց նա խոցտովանեց որ արժանի էր մահապատժի։Թագաորը լսեց իր տխուր պատմությունը,և հրամայեց վերակացուն որ այդ երիտասարդին դուրս քծի,քանզի նա կվարաքի մյուս առողջ ու համեստ գառնուկներին։Այդպես երիտասարդը ազատվեց,իսկ ուրացողները մնացին սահմանված պատիժը կրելու։

Վարժ․252.

1․Կկարգաորվի ամեն ինչ,և ես ուրախ կլինեմ։

Ես ուրախ կլինեմ,երբ կկարգաորվի ամեն ինչ։

2․Դու կարդարացնես մեր հույսերը,քանի որ դու քաջ ես ու անձնվեր։

Դու քաջ ես ու անձնվեր,և կարդարացնես մեր հույսերը։

3․Հարյու հազար կիլոմետրի է հասնում մարդու արյունատար մազանոթների ընդհանու երկարությունը,դա հասարակիծ երկուսուկես անգամ երկար է։

Վարժ․253.

Լռության մեջ շատ բան է թաքնված: Այն խորհրդավոր է, այն լուռ է, մի քիչ էլ՝ տխուր:
Խոսքերն էլ կարող են կարևոր բան փոխանցել, բայց հաճախ այն, ինչ անհասկանալի է մեզ, դառնում է գայթակղիչ: Այն, ինչ անհասկանալի է` կանչում է, ցանկություն է առաջացնում: Լռությունը հազար խոսք արժե, իսկ խոսքը նույնսիկ եթե հազար իմաստ արտահայտի, չի հասնի կանչող լռությանը, գրավիչ լռությանը: Նույնիսկ եթե իմաստալից ես խոսում, երկար խոսքդ ձանձրացնում է, իսկ լռել կարող ես հավերժ: Լռության մեջ կան հայացքներ, շատ հայացքներ, որոնք խոսում են մեր փոխարեն և խոսում են այնքան գեղեցիկ: Իսկ, երբ դու ես խոսում, ստում կամ թեկուզ ճիշտն ես ասում, քո ձայնը խանգարում է քո հայացքի ձայնին, այն փակում է, խլացնում: Հայացքով դու միշտ կգտնես սուտը, լռության սուտը, բայց երբ խոսքը խնագարում է, դու էլ չես կարող տեսնել սուտը, տեսնել մարդու հոգին: Ձեր միջև մի պատ կա, հաստ պատ, որը փակում է ամեն ինչ: Երկար խոսքը գլխապտույտ է առաջացնում, այն քանդում է քո ներսի խաղաղությունը, այն քանդում է քո լռությունը, փչացնում այն: Լռությունը անհասկանալի ու կանչող է, խոսքը միշտ դատարկ է, եթե չկա ապացույց, իսկ գործը` ամեն ինչ է: Երկար խոսելու կարիք չկա, եթե ասածդ կարող ես ապացուցել գործով:

Վարժ. 254

Անիմաստ է հաշվել, թե մարդիկ ինչքան ճանապարհ են կառուցել անիվի գյուտից հետո:

Մտածում էի, հեծանիվի առկայությունը ամեն բան կփոխեր:

Կրկին ջանացի աշխատեցնել հեծանիվս, բայց միևնույնն է չէր քշվում:

Տրոյական պատերազմից քսան տարի անց Ոդիսևսը տուն էր վերադարձել:

Յոթանասուն տարի անցավ, մինչ ամերիկյան փոստային գործակալությունը Ջեկ Լոնդոնի պատվին նամականիշ թողարկեց:

Սառան մեր հարևանուհին էր, ողջ մանկությունս նրա հետ է անցել:

Ծովային կյանքին սովորելուց հետո, դժվար է լինում վերադառնալ ցամաքայինին:

Վարժ․ 255

Ա)Զբոսաշրջիկները շատ են գնում Լոխ Նեսս լիճ: Նրանց անընդհատ հոսքը լճի ափերն աղտոտում է: Աղբահավաք Էռնեստ Էգլուզերն ամեն օր այնտեղից պահածոյատուփեր, շշեր ու թղթեր էր հավաքում: Հերթական պտույտի ժամանակ նա աղբի մեջ, հենց ջրի եզրին, նարնջագույն ծանր առարկա է տեսնում, որը ռեգբիի գնդակ էր հիշեցնում: Էգլուզերը դա գլորելով աղբարկղին է հասցրել ու մեջը գցել:

Երեկոյան, երբ աղբահավաքը լճափ եկավ, աղբարկղում միայն նարնջագույն կճեպն էր, իսկ ինչ-որ հետքեր աղբարկղից դեպի ջուրն էին ձգվում: Հետո նա խոնավ ավազի վրա պարզորոշ տարբերել է եռամատ թաթի ու պոչի հետքեր:

Մինչև նա տեղեկացրեց և կառավարության ներկայացուցիչները եկան, աղբարկղն արդեն դատարկել ու կճեպն աղբի հետ տարել էին:

Ձվի կճեպի թեկուզ մի փոքր կտրրը գիտնականների համար թանկարժեք գյուտ կլիներ: Դա կհաստատեր այն վարկածը, որ Լոխ Նեսսի վիշապը դինոզավրերի ցեղից է սերվել: Չ՞է որ դինոզավրերը ձու էին ածում:

Բ) Զբոսաշրջիկները շատ են գնում Լոխ Նեսս լիճ: Նրանց անընդհատ հոսքը լճի ափերն աղտոտում է: Աղբահավաք Էռնեստ Էգլուզերն ամեն օր այնտեղից պահածոյատուփեր, շշեր ու թղթեր էր հավաքում: Հերթական պտույտի ժամանակ նա աղբի մեջ, հենց ջրի եզրին, իբրև նարնջագույն ծանր առարկա է տեսնում, որը ռեգբիի գնդակ էր հիշեցնում: Էգլուզերը հավատացնում էր, որ դա գլորելով աղբարկղին է հասցրել ու մեջը գցել:

Երեկոյան, երբ աղբահավաքը լճափ եկավ, աղբարկղում միայն նարնջագույն կճեպն էր, իսկ ինչ-որ հետքեր աղբարկղից դեպի ջուրն էին ձգվում: Հետո նա խոնավ ավազի վրա պարզորոշ տարբերել է եռամատ թաթի ու պոչի հետքեր:

Ըստ նրա առասպելի մինչև նա տեղեկացրեց և կառավարության ներկայացուցիչները եկան, աղբարկղն արդեն դատարկել ու կճեպն աղբի հետ տարել էին:

Ձվի կճեպի թեկուզ մի փոքր կտորը գիտնականների համար թանկարժեք գյուտ կլիներ: Դա կհաստատեր այն վարկածը, որ Լոխ Նեսսի վիշապը դինոզավրերի ցեղից է սերվել: Չ՞է որ դինոզավրերը ձու էին ածում

Պատմվածքի հերոսը Հաճի աղան է՝ մի վաճառական, որը շատ է սիրում և արժեքավորում իր ունեցվածքը: Նրա փողոցով անցնելը մի հանդես էր, աղայակա՜ն։ Միշտ հաստ շալը 60-70 տարեկան կուզի վրայով վզին փաթաթած, երկար իրանը բերանքսիվայր ընկնելու պես՝ առաջ թեքած, ուղտի վիզը աոջև երկարած, սև ակնոցների արանքից սապատավոր քիթը օդի մեջ խրած, հայացքը դեպի հեռուն, մի կետի՝ քայլում էր։ Եվ այդ ֆեսավոր Հաճին գիտեր ամեն դար ու փոսի, քար ու ոտնատեղի սովորական պատռվածքը, և եթե սայլի, ոտի կամ բնության հետևանքով քարերն ու ոտնատեղերը նոր կարգով դասավորվեին, Հաճի աղան կանգ կառներ, լրջորեն կկշռեր նոր ոտնատեղի վտանգի չափը, իր դեղնած գավազանի ծայրով բախելով, կստուգեր ոտը դնելիք քարի հավատարմությունը և, գավազանը ցեխի կամ ջրի մեջ դիմահար տալով, զգույշ աքլորի պես ոտները գետնից պոկելով ու վար դնելով, գերագույն խնամքով կանցներ վտանգավոր տեղը։ 17 աոաջ միայն՝ իր անդրանիկ որդուն թաղելիս՝ Հաճի աղան թույլ տվեց, որ կապույտ մահուդ շալվարի տոտերը ցեխոտվեն, և մեկ էլ այսօր, երբ իմացավ, որ թուրքական զորքը ռուսներին նեղելով հաղթական մոտենում է իրենց փոքրիկ սահմանամերձ քաղաքին:

Հաճի աղայի ընտանիքում ավանդույթ կար, որ հենց որ Հաճի աղան մտնում էր տուն, ընտանիքի կանայք պետք է նրա համար սուրճ պատրաստեին, հանեին նրա կոշիկները…
Երբ Հաճի աղայի քույրը՝ Սրբունը, որը կորցրել էր իր ամուսնուն, հիվանդանում է տիֆով և անդամալույծ է դառնում, Հաճի աղան նրան բերում է իր տուն և նրա համար անկյուն է հատկացնում, որովհետև չի ուզում, որ Սրբունը բեռ դառնա ուրիշների ուսերին և նրանք բողոքեն իրենից: Բայց այդ անում է թերևս ոչ թե իր քրոջ, այլ իր պատվի մասին:
Հաճի աղան երբ իմացավ, որ թուրքերը գալու են քաղաք, առաջին բանը, որ մտածեց, իր տունը, ընտանիքը և հարստությունը փրկելն էր, իսկ եթե դա չհաջողվի, ինքն իրեն փրկելը: Նա իրեն ավելի էր սիրում, քան իր ընտանիքը:
Երբ գալիս է փախչելու պահը, Հաճի աղան չի կարողանում ֆուրգոն և սահնակ վերցնել: Սահնակը անհամեմատ փոքր էր ֆուրգոնից, և նա չի ցանկանում վերցնել իր անդամալույծ քրոջը: Եթե վերցներ, ապա չէր կարող պահել իր ընտանիքը և տարիների աշխատած հարստությունը չէր կարողնա փրկել: Եվ, քանի որ նա ինքնասեր էր ու մտածում էր իր անձի մասին, չէր կարող չվերցնել իր հարստությունները: 
Վերջում Հաճի աղան զղջում է իր արածի համար, փնտրում է քրոջը, բայց չի գտնում: Հաճի աղան ինքն իրեն չի ներում այդ արարքը, հոգեպես շատ տանջվում է, հասկանում, որ ավելորդ մարդ աշխարհում գոյություն չունի: Մահից առաջ «ավելորդի» հիշատակի համար ոսկի է տալիս տերտերին աղքատներին բաժանելու համար:Հեղինակի ասելիքը այն է, որ այս կյանքում ոչ մի ավելորդ մարդ չկա, իսկ եթե նրանք այդպես են կարծում և երբ հետո հասկանում են իրենց սխալը արդեն շատ ուշ է լինում։ Հարստությունը որ կորի ինչ որ կերպ կարող ես հետ բերել իսկ եթե մարդը Այս պարագայում նրա քույրը ավելի կարևոր էր, որովհետև եթե Հաճի աղան կորցներ իր հարստություն նա էլի ինչ-որ կերպ կարող էր հետ իսկ նրա մահացած քրոջը ոչ։

Դաս.5

The Boston Tea Party was a political protest that occurred on December 16, 1773, at Griffin’s Wharf in Boston, Massachusetts. American colonists, frustrated and angry at Britain for imposing “taxation without representation,” dumped 342 chests of tea, imported by the British East India Company into the harbor. The event was the first major act of defiance to British rule over the colonists. It showed Great Britain that Americans wouldn’t take taxation and tyranny sitting down, and rallied American patriots across the 13 colonies to fight for independence

In the 1760s, Britain was deep in debt, so British Parliament imposed a series of taxes on American colonists to help pay those debts. Though lead by Samuel Adams and his Sons of Liberty and organized by John Hancock, the names of many of those involved in the Boston Tea Party remain unknown.

Britain eventually repealed the taxes it had imposed on the colonists except the tea tax. It wasn’t about to give up tax revenue on the nearly 1.2 million pounds of tea the colonists drank each year.

In protest, the colonists boycotted tea sold by British East India Company and smuggled in Dutch tea, leaving British East India Company with millions of pounds of surplus tea and facing bankruptcy.

Museum

The Boston Tea Party Museum is located on the Congress Street Bridge in Boston. It features reenactments, a documentary, and a number of interactive exhibits. The museum features two replica ships of the period, Eleanor and Beaver. Additionally, the museum possesses one of two known tea chests from the original event, part of its permanent collection.

Fun and games

Topic vocabulary

Beat, board game, captain, challenge, champion, cheat, classical music, club, coach, competition, concert, defeat, entertaining, folk music, group, gym, have fun, interest, member, opponent, organise, pleasure, referee, rhythm, risk, score, support, team, train, video game.

Phrasal verbs

• Carry on=continue, go on, keep on.
• Eat out= eat at a restaurant
• Give up= stop doing something you do regularly
• Join in= take part in, participate in
• Send off= make a player leave a game
• Take up= start(hobby, sport…)
• Turn down= lower the volume of
• Turn up= increase the volume of

Preposition phrases

• For a long time
• For fun
• In the middle(of)
• In time (for)
• On the Internet
• On CD/DVD/video
• On stage
• To show off

Word formation

• Act-action, ( in) active, actor
• Athlete-athletic(s)
• Child- children, childhood
• Collect- collection, collector
• Entertain-entertainment
• Hero- heroic, heroine
• Music- musical, musician
• Play- player, playful
• Sail-sailing, sailor
• Sing- sang, sung, song, singer, singing,

Word patters

Adjectives (to be +…)

• Bored with
• Crazy about
• Good at
• Interested in
• Keep on
• Popular with

Verbs

• Feel like
• Listen to
• Take part in

Nouns

• A book (by somebody) about ( something)
• A fan of
• A game against

1. If he wins this match, he will be the world …!
2. I am sorry, but you have to be a … of the golf club to play here.
3. My … was a brilliant player and I didn’t manage to win the match.
4. I’m thinking of going a … to get mor exercise.
5. Our basketball … said that I can play on Saturday!
6. Tom is really good at cards. He would never … !
7. Lisa’s … has just reached number one with their new song!
8. The … blew whistle and the game started.
9. Which team do you …?
10. I took a big … by doing the parachute jump, but I loved every second of it!
11. Mark’ s band play traditional … music-they often perform at country fairs and festivals.

Թրաֆիքինգը ,մարդկանց՝ ստրկական, սեռական, բռնի և չնչին վարձատրությամբ աշխատանքի տեսքով անօրինական շահագործումն է։ Այն ծանր, անդրսահմանային, կազմակերպված հանցագործություն է և նույնչափ շահութաբեր է, ինչ թմրամիջոցների և զենքի ապօրինի վաճառքը։ Անձանց, հատկապես կանանց և երեխաների թրաֆիքինգը կանխարգելելու, զսպելու և պատժելու մասին արձանագրությունը ընդունվել է Միավորված ազգերի կազմակերպության կողմից 2000 թ., ԻտալիայիՊալերմո քաղաքում և այն ՄԱԿ-ի՝ «Անդրազգային կազմակերպված հանցագործությունների դեմ» կոնվենցիայի մաս կազմող միջազգային համաձայնագիր է։ Թրաֆիքինգի մասին արձանագրությունն այդ կոնվենցիայում հավելված երեք արձանագրություններից մեկն է։
Այս արձանագրությունն ավելի քան կես դարվա մեջ առաջին գլոբալ օրինական փաստաթուղթն էր թրաֆիքինգի դեմ։ Այն նաև հանդիսանում է թրաֆիքինգի զոհերի :

Կոմիտաս (Սողոմոն Գևորգի Սողոմոնյան, սեպտեմբերի 26 (հոկտեմբերի 8), 1869, Քյոթահիա – հոկտեմբերի 22, 1935, Փարիզ, Ֆրանսիա), հայ երգահան, երգիչ, երաժշտական էթնոլոգ, երաժշտագետ, վարդապետ և ուսուցիչ, բանահավաք, խմբավար, մանկավարժ, հայկական ազգային կոմպոզիտորական դպրոցի հիմնադիր: 1881-1893 թվականներին սովորել է Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում: 1894 թվականին ձեռնադրվել է աբեղա և ստացել Կոմիտաս անունը։ 1895 թվականին Կոմիտասին շնորհվել է վարդապետի հոգևոր աստիճան։ 1895-1896 թվականներին Թիֆլիսում կոմպոզիտոր Մակար Եկմալյանի ղեկավարությամբ ուսումնասիրել է երաժշտական տեսական առարկաներ, որից հետո՝ 1896-1899 թվականներին, ուսումը շարունակել է Բեռլինի Ֆրիդրիխ Վիլհելմ արքունի համալսարանում (ներկայումս Հումբոլդտ համալսարան) և Ռիչարդ Շմիդտի մասնավոր կոնսերվատորիայում :

Կոմիտասի գիտական և ստեղծագործական գործունեությունը նոր էջ բացեց հայ երաժշտական մշակույթի պատմության մեջ: Հայ հոգևոր և ժողովրդական երաժշտությանը վերաբերող իր գիտական ուսումնասիրությունները Կոմիտասը ներկայացրել է Եվրոպայի մի շարք քաղաքներում (Բեռլին, Փարիզ, Ժնև, Լոզան և այլն), այդ թվում` Միջազգային երաժշտական ընկերության համաժողովներին, որի հիմնադիր անդամներից էր: Կոմիտաս-գիտնականը նպատակ ուներ աշխարհին ներկայացնել հայկական երաժշտական հարուստ մշակույթի ավանդույթները և ապացուցել, որ «հայն ունի ինքնուրույն երաժշտություն»:

Հիմնական տվյալներ
Բնօրինակ անուն	հայ․՝ Կոմիտաս
Ի ծնե անուն	Սողոմոն Սողոմոնյան
Ծնվել է	սեպտեմբերի 26 (հոկտեմբերի 8), 1869 Քյոթահիա
Երկիր	Օսմանյան կայսրություն Ռուսական կայսրություն Ֆրանսիա
Մահացել է	հոկտեմբերի 22, 1935 (66 տարեկանում) Փարիզ, Ֆրանսիա:
Ժանրեր	Հայ ազգային երաժշտություն
Մասնագիտություն	կոմպոզիտոր, երաժշտագետ, երաժիշտ, երաժշտական ազգագրագետ, երգիչ և դիրիժոր
Գործիքներ	վոկալ
Գործունեություն	1891–1915

Առաջադրանք 240

1)Սրտաբուխ ու մտերիմ այդ ձայնը ուշքի բերեց նրան։
Այդ ձայնը՝սրտաբուշ ու մտերիմ ուշքի բերեց նրան։
Նրան ուշքի բերեց այդ ձայնը՝սրտաբուխ ու մտերիմ։
2)Գարնան երեկոյին նման գգվող մի ժպիտ թառել էր դեմքին։
Մի ժպիտ՝գարնան երեկոյին նման գգվող,թառել էր դեմքից։
Թառել էր դեմքից մի ժպիտ՝ գարնան երեկոյին նման գգվող։
3)Կոչտուկներով պատած ու հողաբույր,ձեռքերը հարգանք էին ներշնցում։
Ձեռքերը՝կոչտուկներով պատած ու հողաբույր,հարգանք էին ներշնչում։
Ձեռքերը հարգանք էին ներշնչում՝կոճտուկներով պատած ու հողաբույր։
4)Անտառային հավերժահարսի նման մի աղջիկ հանկարծ փայտահատին մոտեցավ։
Մի աղջիկ՝հավերժահարսի նման հանկարծ փայտահատին մոտեցաավ։
Մի աղջիկ հանկարծ փայտահատին մոտեցավ հավերժահարսի նման։
5)Երկարոտն ու նրբակազմ մի կին անցնում էր մեր փողոցով։
Մի կին երկարոտն ու նրբակազմ,անցնում էր մեր փողոցով։
Մի կին անցնում էր մեր փողոցով՝երկարոտն ու նրբակազմ։
6)Գազանիկը մարդու ձեռքերին նմանվող երկար,բարակ ու ոսկրոտ մատներով թաթեր ուներ։
Երկար,բարակ ու ոսկրոտ մատներով գազանիկը,մարդու ձեռքերին նմանվող թաթեր ուներ։
Գազանիկը մարդու ձեռերին նմանվող թաթեր ուներ՝երկար,բարակ ու ոսկրոտ մատներով։

Առաջադրանք 241

1)Մեր թվականությունից առաջ 219 թվականին կաարթագենցի զորավար Հանիբալը հարձակվեց իսպանական Սագունտ քաղաքի վրա:

2)Ներևանալը վլի դժվար էր,քան վերևանալը:

3)Լոնդոնում կա մի ակումբ,որի անդամներն ապրում են հին տներում ու դղյակներում և չեն կիրառել այն,ինչ գտնվել է 1500 թվականից հետո:Մոտներս ակեւմբից վտարվեցին նրա երկու անդամները,որովհետև նրանք իրենց բնակարաներում հեռախոս էին պսհում:

4) Բոլոր փաստերը կան մտծելու,որ առաջին հեռավոր առևտրական ուղիներն անցնում էին ոչ թե երշտով՝այլ գետերով:

5)Անտարկտիդան երկրի վեց մայր ցամաքներից նեկն է:Երկրի վրա մարդու հայտնվոլուց երկար ժամանակ առաջ Անտարկտիդայում տաք էր,ծլում էին արևադարձային բույսեր,ցվռնում հսկայական կենդանիներ:

6)Ալժիրում,Սիդի Բել Աբաս փոքրիկ քաղաքի մոտ, թանաքի մի լիճ կա:Այդ լճում ոչ մի կենդանի գոյություն չունի:Հեղուկը բացառապես գրելու համար է պետքական:

7)Կրկեսի Ժաննա անունով փիղն շրջում էր ավստրիական Կլագենֆուրտ քաղաքի փողոցներից մեկով:Հանկարծ նա մի մկնիկ տեսավ ու շտապ հեռացավ:Այդպիսի ուրիշի պատմություններ էլ ճանաչում ունեն:Եղել է երբ փիղը զարհուրել է ծովային ոզնուց կամ խոզից:

8)ԱՄՆ-ի Օրիգոն նահանգի ծովափնյա ջրերում մի յուրօրինակ ձուկ կա,որը երկու զույգ աչք ունի:Աչքերի մի զույգը նայում է վերև,մյուսը՝ներքև:Բնիկ ձկնորսները հայտնում են,որ իր չորս աչքի շնորհիվ ձույը վտանգավոր գիշատիչներից կարողանում էր խույս տալ:

Առաջադրանք 242

1)Նա տեսավ ցամաքին մի շատ գեղեցիկ,մի շողշողուն ձուկ՝հոգևարքի մեջ թալիկ-թալիկ գալիս։

2)Մեծահամբավ բժիշկները ու վհուկները եկան, հավաքվեցին քննելու համար արքայորդու ահավոր հիվանդությունը և բուժիչ հնար գտնելու։

3)1905 թվականի ամառը, երեք ընկեր տղաներ, Բաքվից եկան Ալեքսանդրապոլ ՝Արագծ լեռան գագաթը բարձրանալու համար։

4)Փառատենչ իշխանը շարունակ դավեր է նյութել դրացի իշխաների դեմ,գրավելու նրանց սեփական երկրներից մանր ու խոշոր հողամասեր։

5)Պաշարում է բանակը, քաղաքը զետեղում ամրակուռ պարիսպների շուրջ՝ ինքն էլ նստում է արքայական վրանի մեջ,օր ու գիշեր դավեր որոճալով քաղաքին տիրանալու համար։

Առաջադրանք 243

• Ա)Երկրի բնակիներս-մենք
• Մեզ՝երեխաներիս-մեր
• Շուրջս-ես
• Ինքս ել-ես
• Ծնողներիս-մենք
• Երեխաներս-մենք
• Բ)Ինքդ-դու
• Աչքներդ-դուք
• Քեֆդ-քո

Առաջադրանք 244

Իզու չէ,որ առյուծն է համարվում

Առաջադրանք 245

Վանի թագավորություն, հայկական պետություն Հայկական լեռնաշխարհում՝ մ.թ.ա. 9-6-րդ դարերում։ Թագավորության արքաների թողած արձանագրություններում երկիրը կոչվում է «Բիայնիլի», երբեմն՝ «Նաիրի», ասորեստանյան աղբյուրներում այն հիշատակվում է որպես «Ուրարտու», իսկ Աստվածաշնչում՝ «Արարատյան թագավորություն» անուններով։

Թագավորության հիմնադիր արքա է հիշատակվում Արամեն, որը կառավարել է մ․թ․ա 860-840 թվականներին։ Նրա մասին տեղեկութոյւններ է պահպանվել Ասորեստանի Սալմանասար Գ թագավորի (մ.թ.ա. 859-824) արձանագրություններում։ Արամեին հաջորդել է Սարդուրի Ա-ն, որը մ․թ․ա․ 830-ական հզորացրել է երկիրը և Վանա լճի ափին հիմնել Վան (Տուշպա, Տոսպ) մայրաքաղաքը, որի անունից էլ առաջացել է թագավորության անունը՝ Վանի թագավորություն։ Սարդուրի Ա-ին հաջորդում է Իշպուինին, որը իր որդի Մենուայի հետ իրականացնում է մի շարք բարեփոխումներ և շարունակում հզորացնել երկիրը։ Վանի թագավորությունը իր հզորության գագաթնակետին է հասել Արգիշտի Ա-ի գահակալման ժամանակաշրջանում (մ.թ.ա. 786-764)։ Նա կազմակերպել է մի շարք արշավանքներ դեպի Ասորեստան և այլ երկներ։ Նա շրջափակման մեջ է գցել Ասորեստանը, որի հետևանքով հակառակորդի զորավարները սարսափում էին նրանից և ասում, որ «նրա անունը հնչում է ինչպես ծանր հողմ»։ Արգիշտի Ա-ից հետո գահը անցնում է նրա որդի Սարդուրի Բ-ին, որը նույնպես շարունակում է տարածքային նվաճումները։ Սարդուրի Բ-ից հետո երկրում սկսում է անկման ժամանակաշրջան, որի ժամանակ գահակալում են Ռուսա Ա-ն, Արգիշտի Բ-ն, Ռուսա Բ-ն, Սարդուրի Գ-ն, Սարդուրի Դ-ն, Էրիմենան, Ռուսա Գ-ն և Ռուսա Դ-ն։ Թագավորությունը վերջնական անկում է ապրում մ․թ․ա 590 թվականին։

Իմ միջավայրը հաճելի միջավայր է,որտեղ ես ինձ լավ եմ զգում,շրջապատվաց եմ լավ մարդկանցով:Ես ինձ հանգիստ եմ զգում նրանց հետ,կարող եմ վստահել իմ գաղտնիքները,վստահ լինելով որ վոչոք չի իմանա:Իսկ ինչ կուզեի փոխել իմ միջավայրում դա երեվի կլիներ այն որ ես չէի ծանոթանա մի քանիսի հետ: Միայն այն պաճառով որ երբ նրանք հայտվեցին իմ միջավայրում ամենի ինչ պտտվեց գլխի վայր:

Իսկ շրջակա միջավայրի մասին կուզեմ ասել որ, միջավայրի պահպանություն կամ կիրառական էկոլոգիա, միջոցառումների համալիր, որը նախատեսված է մարդկային գործունեության բացասական ազդեցությունը բնության վրա սահմանափակելու համար։ Արևմտյան երկրներում շատ հաճախ կիրառվում է նաև էնվայրոնմենտոլոգիա հասկացությունը, որը թարգմանաբար նշանակում է «գիտություն շրջակա միջավայրի պահպանության մասին»։

Համամիտ եմ, հեղինակի կարծիքի հետ: Աշխարհում շատ բազում երևույթներ կան, որոնք շքեղություն են մարդու համար, բայց մարդկանց շփումը ամենագեղեցիկ շքեղությունն է այս կյանքում: Կարծում եմ, յուրաքանչյուր անձ պետք է յուրաքանչյուր վայրկյան ապրի ճիշտ և գեղեցիկ, ինչպես նաև գեղեցիկ վարվի, շփվի հասարակության հետ: Հենց առաջին խոսակցության ժամանակ էլ կարծիք ենք կազմում տվյալ անձի մասին: Մարդը ծանոթանալիս ինչ-որ մեկի հետ առաջինը գնահատում է արտաքինը, այլ ոչ թե ներքինը։ Կարծում եմ, յուրաքանչյուր պարագայում մարդ պետք է արժանապատիվ դուրս գա խնդիրներից, առանց  ավելորդ մեկնաբանությունների: Շատ հեշտ է մարդկանց նեղացնելը, բայց հետո դժվար է սխալը ուղելը:  Ինձ համար գեղեցիկ մարդը, դա ներքինով գեղեցիկ մարդն է, երբ նրա սիրտը բարի է:

Կախեթի մարզ (վրաց.՝ კახეთის მხარე՝ Կախեթիս մխարե), վարչական միավոր Վրաստանի արևելյան մասում։ Կենտրոնը Թելավ քաղաքն է։

Կախեթի մարզի տարածքը 11 309,5 կմ² է, որով նա առաջինն է Վրաստանի մարզերի շարքում։ Այն ներառում է 8 շրջան: Բնակչությունը 2015 թվականի դրությամբ կազմել է 318 900 մարդ, միջին խտությունը՝ 28,2 մարդ/կմ²:

Պատմությունը

Ժամանակակից Կախեթի մարզը ներառում է Պատմական Վրաստանի երեք գավառների՝ Կախեթի, Կուխեթի ու Գարդաբանի տարածքը։ Վրացական բանահյուսության համաձայն, Քարթլիս Ցխովրեբա ավանդազրույցը պատմում է Քարթլոս նախահոր 5 որդիների մասին, որոնցից 3-ը կոչվում էին վերոնշյալ երեք գավառների անուններով։

Կեսելոյի բերդ

Վաղ շրջանում Կախեթը չի մտել Վիրքի սահմաններում. այն Աղվանքի մաս է կազմել։ Հելլենիստական շրջանում Փառնավազ արքան հիմնել է 8 իշխանություն, որոնց ղեկավար է կարգել իշխաններին (վրաց.՝ ერისთავი՝ էրիսթավի)։ Դրանց թվում էր Կախեթի իշխանությունը՝ Ուջարմա կենտրոնով։

Վաղ միջնադարում Վրաց մարզպանության կործանումից հետո առաջացել է Կախեթի թագավորությունը՝ Գրեմի, ապա՝ Թելավ մայրաքաղաքով։ Այն սկզբում ինքնուրույն պետություն էր, թեև վարչականորեն մտնում էր Վրաց իշխանության, ապա՝ Տփղիսի ամիրայության մեջ։

Զարգացած միջնադարում եղել է Վրացական թագավորության կազմում, ապա կրկին առանձնացել և դարձել ինքնուրույն թագավորություն։

1762 թվականից միացել է Քարթլիի թագավորությանը (Քարթլի-Կախեթի թագավորություն)։ 1801 թվականից Գեորգիևյան դաշնագրի արդյունքում, մարզը հայտնվել է Ռուսական կայսրության կազմում։

Կախեթը սկզբում մտել է Վրացական մարզի, Վրացա-Իմերեթական նահանգի, ապա՝ Թիֆլիսի նահանգի մեջ։ Կախեթը հարևան Հերեթի հետ եղել է Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետության (1918-1921) մասը։

Վրացական ԽՍՀ (1921-1990) կառավարման տարիներին տարածքը բաժանված է եղել շրջանների։